Herwotmpikard Inndiy Sals Private Limited v. Commissioner of Customs (Import)

1. य अ KसQचे च्या स्तूभा (2) मध्ये, जीर्थी श षांक निकर्वो च्या गटं चे र्वोर्ण “” च्या आ* नि' अस, त निकर्वो चे समQहे हे निकर्वो गटं चे उपीर्वोग=करार्ण म जी ई. य मर्थीळ्या कव्हेरा क. तर्थी निपी, जीर्थी चे निकर्वो च्या गटं चे र्वोर्ण “” च्या अग 'रा नि' अस, त निकर्वो चे समQहे हे “” अस ल्या च्या निकर्वो च्या गटं च्या तत्का ळ आ* च्या र्वोर्ण चे उपीर्वोग=करार्ण म जी ई.. जीर्थी ए द्या चे निकर्वो च्या गटं चे र्वोर्ण “” निकर्वो “” च्या अग 'रा आ अस, त निकर्वो चे समQहे हे च्या निकर्वो च्या गटं च्या तत्का ळ आ* च्या र्वोर्ण चे उपीर्वोग=करार्ण म जी ई ज्या मध्ये “” निकर्वो "". ८४७१ ३० १० र्वोयखिक्तक सगर्णक ८४७१ ३० ९० इंतरा इंतरा ऑटं म7निटंक र्डटं प्र सलिसग यत्र, ८४७१ ४१ एक चे सचे-स च्या त सम निर्वोष्टी, कम त कम एक क a द्री य प्रनिक्रय यKनि टं आलिर्ण एक इं पीKटं आलिर्ण, आउटंपीKटं यKनि टं एकनित्रत अस र्वो स ८४७१ ४१ १० घेK सगर्णक ८४७१ ४१ २० म ठी निकर्वो म फ्रेम सगर्णक ८४७१ ४१ ९० इंतरा ८४७१ ४१ ०० इंतरा, सचे च्या प्रक रा त अस ८४७१ ५० ०० उपीश षांक ८४७१४१ निकर्वो ८४७१४९ र्त्यां व्यनितरिराक्त इंतरा प्रनिक्रय यKनि ट्स आलिर्ण त एक निकर्वो ' सचे त सम निर्वोष्टी अस र्वो स त यKनि टं प्रम र्ण: स्ट राजी यKनि ट्स, इं पीKटं यKनि ट्स, आउटंपीKटं यKनि ट्स

5. स ईएसटं एटं सहे न्या यनि र्णय 'र्ण ऱ्या अलि*क ऱ्या 'टं7रिराफ आयटंम ८४७१ ३० १०' अतगत र्वोग=करार्ण चे पीKष्टी करार्ण रा यKखिक्तर्वो ' सम क असल्या, सबोलि*त नि र्णय च्या मKख्ये नि ष्कषां iर्वोरा र्थी र्डक्या त चेचे करार्ण पीKरास ठीरा. आलिर्ण त नि रा क्षेर्ण प्रम र्ण आहेत:. अ) सबोलि*त र्वोस्तूQचे र्वोजी १० निक ग्र7मपीक्षे कम हे त आलिर्ण त एक निठीक र्ण हू 'Kसऱ्या निठीक र्ण सहेजीपीर्ण जी त हे त. य स'भा त स ई एस टं ए टं 'पी टंˆबो ' शब्दा च्या, शब्दाक षां त अर्थी र्वोरा, निर्वोश्वा स ठीर्वो, कz म चे 'टंरिराफ आयटंम ८४७१ ३० १०' अतगत य ग्यरिरार्त्यां र्वोग=करार्ण क ग आहे. बो ) अगभाQत उजी स्त्रो त च्या अ Kपीखि¥त मKळ सबोलि*त र्वोस्तूQ Z पी टंˆबो ( सKटंसKटं त सर्ण रा / सहेजी - आर्ण कराण्या जी ग सर्ण रा ) म्हर्णQ गर्ण जी र्ण रा हे; क ) सबोलि*त र्वोस्तूQचे आक राम तसचे त फ ल्ड ( घेर्ड ) कराण्या य ग्य सल्या मKळ पी टंˆनिबोलि टं च्या ( सKटंसKटं त असण्या चे ) घेटंक र्वोरा पीरिरार्ण म झा हे; र्ड ) सबोलि*त र्वोस्तूQमध्ये निर्डस्प्ले यKनि टं ( दृश्य फ क ), एक टंचे स्क्रीz ( स्पश पीर्ड' ) हे त जी कzबो र्ड ( क ळ फ क ) म्हर्णQ क य करू शकत आलिर्ण अश प्रक रा त 'टं7रिराफ आयटंम ८४७१ ३० १०' मQ' क र्वोर्ण पीQर्ण करात. बो. निर्वोर्वो ' ६. आम्ह पीक्षेक रा च्या निर्वोद्वा र्वोनिक चे म्हर्णर्ण ऐक आलिर्ण अलिभा र्वोरा स 'रा क क ग'पीत्र निर्वोचे रा त घेत आहेत. हे क्षे त घेत पी निहेजी कz सबोलि*त र्वोस्तूQच्या पी टंˆनिबोलि टं च्या पीª Qव्यनितरिराक्त ' न्हा बो जीQ नि र्णय अलि*क ऱ्या च्या नि ष्कषां iर्वोरा र्वो ' घे त हे. म्हर्णQ चे, य क यर्वो हे मध्ये आमच्या सम रा निर्वोचे रा त घेत एकचे मय नि'त प्रश्न हे आहे कz सबोलि*त र्वोस्तूQ 'पी टंˆबो ' आहेत निकर्वो 'टंरिराफ आयटंम ८४७१ ३० १०' अतगत हे त. 'टं7रिराफ आयटंम ८४७१ ३० १०' अतगत र्वोग=करार्ण त 'क यक्षेमत ' य घेटंक चे सम र्वोश आहे, जी सध्ये च्या पीरिराखि¥त त गQ हे त हे क रार्ण सबोलि*त र्वोस्तूQ निर्वोजीच्या बो ह्य स्त्रो त लिशर्वो य क य कराण्या स सक्षेम हे त, अस र्त्यां अ* राखि त क आहे. ७. य लिचेक कर्त्यां iचे निर्वोद्वा र्वोकz श्री व्हे क्ष्मी क K म रा य चे रा महेत्त्वा चे यKखिक्तर्वो ' क आहेत. पीनिहे ग ष्टी म्हर्णजी 'टं7रिराफ आयटंम ८४७१ ३० १०' हे 7 पीटंZपी निकर्वो टंबोKक म्हर्णQ प्रलिसद्ध अस ल्या ए र्ड पी च्या र्वोग श सबोलि*त आहे. 'टं7रिराफ आयटंम ८४७१ ३० १०' अतगत र्वोग=करार्ण त 'क यक्षेमत ' य घेटंक चे सम र्वोश आहे, जी सध्ये च्या पीरिराखि¥त त गQ हे त हे क रार्ण सबोलि*त र्वोस्तूQ निर्वोजीच्या बो ह्य स्त्रो त लिशर्वो य क य कराण्या स सक्षेम हे त, अस र्त्यां अ* राखि त क आहे.'Kसरा म्हर्णजी, र्त्यां अस यKखिक्तर्वो ' क कz सबोलि*त र्वोस्तूQचे र्वोजी १० निक ग्र7मपीक्षे कम आहे य एकमर्वो पीª Qर्वोरा स ई एस टं ए टं र्त्यां चेKकzच्या पीद्धत 'पी टंˆबो ' म आहे. कर्वोळ र्वोजी हे एकमर्वो म पी'र्ड असQ शकत हे, अस यKखिक्तर्वो ' र्त्यां क आलिर्ण क र्णत हे र्वोस्तूQ 'पी टंˆबो ' आहे कz हे हे ठीरार्वोण्या स ठी र्वो पीराकर्त्यां च्या म बो इं जी र्वो शª स ठी उपीयKक्त अस ल्या क यक्षेमत आलिर्ण र्वो हेतQक सK भात य स राख्ये अनितरिराक्त बो बो चे निर्वोचे रा करार्ण आर्वोश्यक आहे. नितसरा म्हर्णजी, स ई एस टं ए टं शब्दाक श मध्ये नि' ल्या 'पी टंˆबो 'च्या सर्वोस * रार्ण व्य ख्येर्वोरा चेKकzच्या पीद्धत निर्वोश्वा स ठीर्वो आलिर्ण र्त्यां ऐर्वोजी र्वोस्तूQच्या र्वोग स'भा त, म्हर्णजी ए र्ड पी च्या स'भा त र्त्यां चे व्य ख्ये करा य हेर्वो हे त, अस आग्रहे र्त्यां *रा. य स'भा त र्त्यां र्वोस्तूQच्या र्वोर्ण त 'पी टंˆबो ' असण्या चे अटं अस ल्या सबोलि*त 'सबोहेनिर्डग ८४७१ ३०'च्या आ* एकचे '' असQ पीरिरार्ण म य उपीश षांक सर्वो र्वोस्तूQ 'श षांक ८४७१' अतगत सम निर्वोष्टी र्वोस्तूQचे उपीर्वोग=करार्ण म्हर्णQ घ्या व्य त, य कर्ड र्त्यां क्षे र्वो*. शर्वोटं, र्वोरा यKखिक्तर्वो ' पीKष्टी 'ण्या स ठी, र्त्यां अ* राखि त क कz सबोलि*त र्वोस्तूQ यKरा निपीय आय ग च्या र्वोग=करार्ण Kस रा 'पी टंˆबो ' म ल्या जी त हे त आलिर्ण जी गनितक स म शKल्क सघेटं च्या सKसQत्र प्रर्ण व्य ख्ये त्मक ट्स (पीKढे, 'एचे एस ए ' अस सबो * आहे ) Kस रा 'टं7रिराफ आयटंम ८४७१ ३० १०' मध्ये सम निर्वोष्टी हे त. आम्ह ' निहे ग ष्टी सर्वो iसम रा आर्ण पी निहेजी आलिर्ण अपी कर्त्यां iस ठी निर्वोद्वा र्वोनिक च्या प्रयत्नां चे क±तKक क पी निहेजी कz र्त्यां सबोलि*त र्वोस्तूQच्या मK ग पीªकz एक ¥ निपीत करू य प्रकरार्ण त पी टंˆनिबोलि टं चे पीª Q प्र'लिशत कराण्या स ठी यर्थी ( न्या य य त ) स्वत² प्र र्त्यांलिक्षेक करू ' र्वो. ८. य उ टं उत्तरार्वो ' य चे निर्वोद्वा ज्याष्ठ र्वोकz अलिजीत प्रस ' य य नि र्णय त नि रा क्षेर्ण चे समर्थी करात ' प्रनितर्वो ' म र्ड. पीनिहे ग ष्टी म्हर्णजी क यद्या त 'पी टंˆबो ' य शब्दा चे क K ठीहे व्य ख्ये सल्या र्त्यां चे अर्थी स म न्या भा षांच्या तत्त्वा र्वोरा र्वो ग पी निहेजी. 'Kसऱ्या शब्दा त स ग यचे तरा, 'पी टंˆबो ' य शब्दा चे शब्दाक श चे अर्थी र्त्यां च्या अर्थी सबो* चे र्वो ' लिमटंनिर्वोण्या स ठी पीKरास आहे, अस र्त्यां म र्ड. 'Kसरा म्हर्णजी १० निक पीक्षे कम ए र्ड पी आपी आपी पी टंˆबो हे ई, अश अटं र्वोर्ण त घे Q 'पी टंˆबो ' हे शब्दा ग्र ह्य *राण्या त निर्वोलि*मर्डळ चे हेतQ अग' स्पष्टी हे त, अस र्त्यां मQ' क. य यKखिक्तर्वो ' च्या अ Kषांग र्त्यां मर्थीKरा म अग्रर्वो निर्वोरुद्ध एमपी रा ज्या3 य टंल्या त य न्या य य च्या घेटं पी ठी च्या नि र्णय चे आ* रा घेत करा-क यद्या त र्वो पीराल्या जी र्ण ऱ्या भा षांच्या स ध्ये आलिर्ण नि ² सनि'ग्ध अर्थी र्वोरू निर्वोलि*मर्डळ चे हेतQ समजीQ घ्या र्वो आलिर्ण इंतरा क र्णत हे अर्थी अम न्या आहे, अस आग्रहे *रा. ९. आत आम्ह ' न्हा पीक्षे च्या य र्वो ' चे पीरा क्षेर्ण करात. निर्वोश्लेषांर्ण 3 मर्थीKरा म अग्रर्वो निर्वोरुद्ध एमपी रा ज्या 1999)8 SCC 667, पीरा 12. १०. सबोलि*त र्वोस्तूQ 'पी टंˆबो ' आहे कz हे य प्रश्न र्वोरा निर्वोचे रा कराण्या पीQर्वो=, र्त्यां चे मKख्ये र्वोªलिशष्ट्ये प्रम र्ण अ* राखि त करार्ण य ग्य हे ई: अ) सaटं¼ प्र सलिसग यKनि टं निर्डस्प्ले यKनि टंमध्ये क यमस्वरूपी जी र्ड आहे क य. बो) निर्डस्प्ले यKनि टं हे स म न्यात² टंचे स्क्रीz असत जीस कz कzबो र्ड निकर्वो म उसच्या जी इं पीKटं यKनि टं क्षेमतमध्ये ' र्वो पीरा जी ऊ शकत,; क ) यKनि ट्स स म न्यात: ध्वनि क्षेपीक सम निर्वोष्ठ स्वरूपी त, तसचे पीKढे जी र्डर्ण स ठी पी टंसहे इंटंरा टं टंर्वोकश लि क ¥ निपीत कराण्या स ठी पी टंसहे यत त; र्ड ) निर्डस्प्लेचे कर्ण बो निकम १८.५ इंचे आहे. हे स्पष्टी क जी ऊ शकत कz सध्ये सबोलि*त र्वोस्तूQचे क हे मK निर्डस्प्लेचे कर्ण बो २५ इंचे इंतकz रु' करू सKद्ध र्वोजी १० निक ग्र7म[4] पीक्षे कम आहेत; इं ) र्त्यां क य कराण्या स ठी बो ह्य उजी स्त्रो त चे सतत पीKरार्वोठी आर्वोश्यक आहे; फ ) हे फ ल्ड ( घेर्ड ) कराण्या य ग्य हे आलिर्ण र्त्यां च्या पीरिराम र्ण मKळ हेम च्या 7 पीटंZपी च्या निपीशर्वो त ठीर्वोत यत हे; 4 हे क्षे त घेत पी निहेजी कz सध्ये च्या बो जी रा त टं¼aर्डच्या स'भा त, स म न्यात: सर्वो त म ठी निर्डस्प्ले सKम रा १७ इंचे असत. ग ) क यक्षेम क यस ठी सबोलि*त र्वोस्तूQ उभ्या अर्वो¥त रा हेर्ण आर्वोश्यक आहे आलिर्ण स बोत प्र' क ल्या स्टÀर्डश जी र्ड असर्ण आर्वोश्यक आहे निकर्वो लिभात स राख्ये इंतरा ग ष्टी चे आ* रा घेऊ जी र्ड ल्या खिस्तूलिर्थीत त र्वोर्ण आर्वोश्यक आहे. हे क्षे त घेत पी निहेजी कz सबोलि*त र्वोस्तूQच्या मKन्या पीªकz एक मKन्या चे र्वो पीराकत म ग'शक अलिभा र्वोरा आ आलिर्ण त अस सQलिचेत करात कz क्षेªनितजी खि¥त त र्वो पीराण्या चे पीद्धत स र्डQ इंतरा पीद्धत हे नि क राक आहे आलिर्ण सबोलि*त र्वोस्तूQचे र्त्यां मKळ Kकस हे ऊ शकत. ११. पीनिहे पीª Q ज्या आपीर्ण सबो लि*त करार्ण रा आहे त त उजीˆच्या खि¥रा स्त्रो त च्या मKद्द्या श सबोलि*त आहे आलिर्ण र्वोस्तूQ 'पी टंˆबो ' म ण्या स ठी त आर्वोश्यक र्वोªलिशष्ट्ये आहे क य स'भा त, अपी कर्त्यां i अस यKखिक्तर्वो ' क कz 'टंरिराफ आयटंम ८४७१ ३० १०' फक्त 7 पीटंZपी/ टंबोKकस ठी गQ आहे आलिर्ण त गQ उपीश षांक एचे एस ए सQलिचेत क आहे. र्त्यां चे सबोलि*त भा ग प्रम र्ण आहे. “उपीश षांक ८४७१.३० य उपीश षांक मध्ये १० निक पीक्षे जी स्तू र्वोजी स ल्या पी टंˆबो स्वयचेलि त र्डटं प्र सलिसग यत्र चे सम र्वोश आहे. हे यत्र, जी सपी टं स्क्रीz सKसज्ज आहेत, निर्वोद्याKत उजीˆच्या बो ह्य स्रो त लिशर्वो य क य कराण्या स सक्षेम असQ शकत त आलिर्ण बोऱ्या चे प्रसग टंर्वोकश 'Kर्वो ¥ निपीत कराण्या स ठी र्त्यां च्या कर्ड मZर्डम निकर्वो इंतरा म ध्येम असत त." (भारा नि' ) १२. एचे एस ए स म न्यात: प्रर्थीम अ KसQचे अतगत र्वोस्तूQचे र्वोग=करार्ण कराण्या स ठी एक सKरालिक्षेत म ग'शक म्हर्णQ म र्वो ग क रार्ण त आतरारा ष्टी¼ य स्तूरा र्वोरा म न्यात प्र प्त 'सKसगत मकरार्ण 5 र्वोरा आ* रिरात आहे, पीरातK उपीश षांक स गQ अस ल्या स्पष्टी करार्ण त्मक निटंपीचे बो राक ई र्वो चे कल्या स हे स्पष्टीपीर्ण नि'सQ यत कz क र्णर्त्यां हे बो ह्य शक्त स्त्रो त लिशर्वो य क यक्षेम हे ण्या स ठी क र्णत हे अनि र्वो य अटं हे. अश प्रक रा आम्ह अपी कर्त्यां iश सहेमत हे ऊ शकत हे कz कर्वोळ निबोल्ट-इं पीZर्वोरा स्त्रो त अस ल्या ए र्ड पी 'टं7रिराफ आयटंम ८४७१ ३० १०' अतगत र्वोग=क n त करार्ण आर्वोश्यक आहे. 'Kसऱ्या शब्दा त, सबोलि*त र्वोस्तूQचे 'पी टंˆबो ' म्हर्णQ र्वोग=करार्ण कराण्या च्या हेतQ 'क यक्षेमत ' य क र्णर्त्यां हे घेटंक चे निर्वोचे रा क जी त हे. १३. 'Kसरा पीª Q म्हर्णजी सबोलि*त र्वोस्तूQचे 'पी टंˆबो ' म्हर्णQ र्वोग=करार्ण कराण्या स ठी कर्वोळ १० निक पीक्षे कम र्वोजी चे तथ्ये पीKरास ठीरा कz हे, हे प्रश्न आहे. य स'भा त, अस नि'सQ यत कz स ई एस टं ए टं च्या र्वो 'ग्रस्तू नि र्णय त शब्दाक श त 'पी टंˆबो ' चे व्य ख्ये, "जी सहेजी र्वो हू जी ऊ शकत, आलिर्ण ए द्या निठीक र्ण क यमस्वरूपी खि¥रा क सत, " अश क आहे. र्त्यां तरा पीKढे अस नि ष्कषां नि घे कz सबोलि*त र्वोस्तूQचे पीरिराम र्ण ( आक राम ) 5 क क्टरा ऑफ सaटं¼ एक्सा इंजी, लिश Zग निर्वोरुद्ध र्वोKर्ड क्र फ्टं प्रZर्डक्ट्स लि लिमटंर्ड (१९९५) ३ एस स स ४५४ र्वोरा निर्वोचे रा त घेत जी र्ण रा बो बो हे, जी पीयiत त र्वोस्तूQ सहेजीपीर्ण उचे जी ऊ शकत आलिर्ण हे र्वो जी ऊ शकत. र्वोरा मQ' कल्या प्रम र्ण, अस चे यKखिक्तर्वो ' आमच्या सम रा प्रनितर्वो ' च्या निर्वोद्वा र्वोरिराष्ठ र्वोनिक ' क आहे. १४. सKरुर्वो त, आम्ह हे क्षे त घेत पी निहेजी कz नि र्णय घेर्ण र्‍य अलि*क र्‍य आपी पील्या नि ष्कषां प्रत यत असत, निर्वोशषांत: स म शKल्क आयKक्त (अपी ) य र्त्यां च्या नि ष्कषां समर्थी 'ण्या स ठी निर्वोनिकपी निर्डय स राख्ये ऑ इं स्रो त चे म ठ्या प्रम र्ण र्वोरा स'भा नि' आहे. आम्ह य स्रो त चे उपीयKक्ततचे स्पष्टीपीर्ण कबोK 'त आलिर्ण जी जीगभारा त ज्ञा चे निर्वो मQल्या स ठी प्र' करात त, पीरातK आम्ह क य'श रा निर्वोर्वो ' नि रा करार्ण स ठी अश स्त्रो त चे र्वो पीरा कराण्या पी सQ स र्वो*निगरा बो ळग पी निहेजी. आम्ह अस म्हर्णत क रार्ण हे स्रो त, ज्ञा चे लिजी असQ हे, क्र उर्डस स ( आम जी तच्या ज्ञा चे स्रो त ) क ल्या आलिर्ण र्वो पीराकर्त्यां व्यKत्पान्न क ल्या सपी ' मZर्ड र्वोरा आ* रिरात आहेत आलिर्ण जी शªक्षेलिर्णक सर्त्यांतच्या दृष्टी पीQर्णपीर्ण निर्वोश्वा स हे हे आलिर्ण य न्या य य म ग प्रस[6] मQ' कल्या प्रम र्ण र्त्यां मध्ये नि'श भाQ करार्ण रा म निहेत ' असQ शकत. म्हर्णQ न्या य य आलिर्ण अलिभानि र्णय प्र लि*क ऱ्या ( न्या यनि र्णय अलि*क ऱ्या ) र्वोनिक, अलि*क निर्वोश्वा स हे आलिर्ण अस्स स्त्रो त र्वोरा, अर्वो बोQ रा हेण्या स ठी रा जी कराण्या चे प्रयत्नां क पी निहेजी. 6कस्टम्स आयKक्त, बोग रा निर्वोरुद्ध एसरा इंनिर्डय (पी ) लि लिमटंर्ड (२००८) १ एसस स ३८२, पीरा १७. १५. पीKढे जी ऊ, आपीर्ण आत हे त त अस ल्या समस्येकर्ड क्षे नि' पी निहेजी, म्हर्णजी 'पी टंˆबो ' शब्दा चे अर्थी आलिर्ण र्त्यां हे पीक्षे जीव्हे स ईएसटं एटं चे तक कर्वोळ र्वोजी च्या पीª Qर्वोरा अर्वो बोQ आहे. अस दृनिष्टीक स्पष्टीपीर्ण चेKकzचे आहे क रार्ण क यद्या Kस रा 'पी टंˆबो 'चे व्य ख्ये क ग स तरा त 'सबोहेनिर्डग ८४७१ ३०' मध्ये सम निर्वोष्टी कराण्या त आ हे त आलिर्ण र्त्यां आ* एकचे ‘ ’ सम निर्वोष्टी कराण्या त आ हे त, - य चे अर्थी अस हे त कz र्त्यां अतगत र्वोस्तूQचे र्वोग=करार्ण 'हेनिर्डग ८४७१'चे उपीर्वोग=करार्ण म्हर्णQ घेत जी ई. १६. 'Kसऱ्या शब्दा त स ग यचे तरा शब्दाक श च्या अर्थी र्वोरा अर्वो बोQ रा हेत 'पी टंˆबो 'चे व्य ख्ये ए र्ड पी च्या स'भा त करा य हेर्वो हे त जी य न्या य य नि' ल्या नि र्णय Kस रा स स ई निर्वोरुद्ध क n ष्णा क बो पीपीरा क.[7] मध्ये मQ' आहे. पीनिहेल्या अ KसQचे त क र्णर्त्यां हे ' च्या स'भा त ए द्या शब्दा चे व्य ख्ये करा यचे अस तरा क र्णत य ग्य दृनिष्टीक घ्या र्वो, हेहे य नि र्णय त स्पष्टी कराण्या त आ आहे. य न्या य य च्या नि र्णय Kस रा त पीKढे प्रम र्ण आहे - “ १०. व्य पी रा य चे अर्थी अस आहे निक जी र्त्यां निर्वोलिशष्टी व्य पी रा त प्रचेलि त आहे, लिजीर्थी र्वोस्तूQ ज्ञा त आहे निकर्वो व्य पी रा क जी त. जीरा निर्वोलिशष्टी प्रक राचे म निर्वोत्त य प्रर्वोश चे निर्वोषांय अस तरा त प्रर्वोश र्त्यां निर्वोलिशष्टी व्य पी रा च्या स'भा त, त निर्वोलिशष्टी शब्दा क्षे त घेऊ समजीQ घेत पी निहेजी. तर्थी निपी, लिजीर्थी क र्णर्त्यां हे प्रक रा पीKरा र्वो स तरा निर्वोलिशष्टी र्वोळy निर्वोलिशष्टी क यद्या तQ 7 सी सी ई वि रुद्ध कृष्णा कृ र्बन पेपेर कृपेन (१९८९ 9) 1 १५० एसीसी सी, पेर ६. ८. नि' व्य ख्ये आलिर्ण र्त्यां अर्थी (एसआयस ) हे नि र्ण यक पीरा क्षे अस..[8] १७. आमच्या मत 'पी टंˆबो ' य शब्दा चे अर्थी ए र्ड पी च्या स'भा त र्वो य हेर्वो हे त. य स'भा त, सबोलि*त त नित्रक र्वो व्य र्वोस नियक स निहेर्त्यां चे अभ्या स आम्ह क आहे. र्त्यां चे सQक्ष्मी निर्वोश्लेषांर्ण कल्या र्वोरा सबोलि*त निर्वोर्वोचे करार्ण आम्ह य ग्य र्वो टंत:: इंखिÒट्यूQटं ऑफ इं खिक्टं¼क अÀर्ड इं क्टं¼Zनि क्स इंलिजी अस 'पी टंˆबो कZम्प्युKटंरा' चे व्य ख्ये प्रम र्ण - ' र्वोªयखिक्तक सगर्णक म्हर्णजी एक अस ग निक ज्या चे बो *र्ण अश असत निक जी सहेजीत र्वो गर्वोर्ण आलिर्ण इंकर्डQ नितकर्ड स बोत र्ण शक्या असत.[9] कZम्प्युKटंरा आलिर्ण इंटंरा टं च्या निर्डक्श्नरा Kस रा र्त्यां चे व्य ख्ये अश क आहे. - “आजीQबो जीQ र्वो हू ण्या त सक्षेम”. पी टंˆबो कZम्प्युKटंरा हे 7 पीटंZपी कZम्प्युKटंरापीक्षे म ठी असत, पीरातK तरा हे त सहेजी हे र्वोत यत ”10 ऑक्साफर्ड निर्डक्श रा ऑफ कZम्प्युKटंरा स यन्स, कZम्प्युKटंराच्या स'भा त 'पी टंˆबो ', अश व्य ख्ये करात, - “एक सगर्णक जी एक व्यक्त द्वा रा एक निठीक र्ण हू 'Kसऱ्या निठीक र्ण सहेजी र्वो हू जी ऊ शकत. त प्रर्वो स मध्ये र्वो पीरा जी ऊ शकत हे. उ' हेरार्ण मध्ये 7 पीटंZपी सगर्णक 8 आय र्ब आय डी, पेरिरच्छेद १० 9 ' इंखिÒट्यूQटं ऑफ इं खिक्ट¼क अÀर्ड इं क्ट¼Zनि क्सा इंलिजीनि यस, आय इं इं स्टÀर्डर्ड कZम्प्युKटंरा निर्डक्श रा (१९९०) १५५. 10र्ड उनि ग आलिर्ण इंतरा, निर्डक्श रा ऑफ कZम्प्युKटंरा अÀर्ड इंटंरा टं टंम्स (10 र्वो आर्वोnत्त, बो7 राZ चे शªक्षेलिर्णक म लि क २००९) ३७४. सम निर्वोष्टी आहेत. ”11 म यक्र सZफ्टं कZम्प्युKटंरा निर्डक्श रा निर्वोनिर्वो* प्रक राच्या 'पी टंˆबो कZम्प्युKटंरा'चे लिचेत्रर्ण करार्ण र्‍य सलिचेत्र तक्त्या सहे एक व्य ख्ये ' प्र' करात –“क र्णत हे सगर्णक सहेजीपीर्ण हे र्वोण्या करिरात बो *र्ण क आहे. पी टंˆबो सगर्णक आक रा आलिर्ण र्वोजी र्वोªलिशष्ट्ये क n त क जी ऊ शकत त.” 12 प्रक रा अ' जी र्वोजी निर्वोद्याKत स्त्रो त निटंपीण्णी आर्ण कराण्या जी ग १५ त ३० पी उर्ड घेरागKत निर्वो'Kयत प्रर्वो हे क* क* र्त्यां आर्ण कराण्या जी ग अस म्हर्णत त; स म न्यात: र्त्यां फ् Zपी र्ड¼ ईव्हे असत, हे र्ड र्ड¼ इंव्हे; म क स आराटं पीर्ड' असत 7 पीटंZपी ८ त १५ पी उर्ड घेरागKत निर्वो'Kयत प्रर्वो हे निकर्वो बो7 टंरा म र्ड र्वोरा ठीर्वोत यत, र्त्यां फ् Zपी र्ड¼ ईव्हे असत सपी टं ए स र्ड निकर्वो प्ले झ्म 11 अÀर्ड¼ÚQ बोटंराफzल्ड आलिर्ण जीरा र्ड एकम्बे ए ग र्ड (एर्ड एस), ऑक्साफर्ड निर्डक्श रा ऑफ कZम्प्युKटंरा स यन्स (७ र्वो आर्वोnत्त, ओयQपी २०१६). 12अÜ 7 क्सा ब्लँÀ टं (एर्ड), म यक्र सZफ्टं कZम्प्युKटंरा निर्डक्श रा (५ र्वो आर्वोnत्त, २००२) ४१२४१३. अल्ट¼ इंटं ( अनित हे क ) २ - ८ पी उर्ड बो7 टंरा निकर्वो टं¼ न्सफZमरा ब्री फकस मध्येसKद्ध र्वो हू र्ण स पी क* क* फ् Zपी निकर्वो हे र्ड र्ड¼ इंव्हे हे रा7म र्ड¼ इंव्हे निकर्वो ईपी आराओएम ऐर्वोजी र्वो पीरात त; पी तळ मZर्डल्स टंबोKक सगर्णक म्हर्णQ ओळ जी त त हे7न्ड हेल्ड ( हे त त *राण्या जी ग ) २ पी उर्ड पीक्षे कम बो7 टंरा निकर्वो टं¼ न्सफZमरा पी मटंZपी निकर्वो तळहे त एर्वोढ्या आक रा चे त असत त आलिर्ण त एक हे त तचे *राण्या जी ग असत त १८. सबोलि*त स मग्र आलिर्ण इं पीKट्सच्या एकनित्रत र्वो चे र्वोरा, हे अग' स्पष्टी आहे कz पी टंˆनिबोलि टं चे तथ्ये नि लिuत कराण्या स ठी र्वोजी हे एकमर्वो घेटंक असQ शकत हे. र्त्यां ऐर्वोजी, ए र्ड पी 'पी टंˆबो ' आहे कz हे हे त निककरिरार्त्यां ¥ निपीत कराण्या स ठी आलिर्ण र्त्यां चे 'Kहेरा घेर्ड हे त क, हे पी हेर्ण गराजीचे आहे. पीनिहे घेटंक म्हर्णजी र्त्यां चे सहेजीपीर्ण र्वो हू ण्या चे क्षेमत, ज्या मध्ये र्वोजी आलिर्ण र्त्यां चे आक रा य स राख्ये सर्वो पीª Qचे सम र्वोश आहे. य ग्य प्रक रा मध्ये, य मQल्या क त म उटंर्ड स्टÀर्ड निकर्वो क र्णर्त्यां हे पीZर्वोरा अÜ 7 र्डZ†रास राख्ये सKरालिक्षेत आलिर्ण क यक्षेम र्वो पीरा स ठी आर्वोश्यक अस ल्या जी र्डण्या निर्वोचे रा त घेतल्या जी त. 'Kसरा घेटंक म्हर्णजी ए र्ड पी ग्र हेक च्या 'ª नि' र्वो हेतKकzस ठी य ग्य असर्ण आर्वोश्यक आहे आलिर्ण र्त्यां त र्वो रार्वो रा य-जी सहे कराण्या स ठी निटंक ऊपीर्ण आलिर्ण Kकस हे ण्या पी सQ बोचे र्वो चे य ग्यत, य स राख्ये बो बो चे सम र्वोश अस. य चे एक उ' हेरार्ण म्हर्णजी सराक्षेर्ण आलिर्ण बोचे र्वो य स ठी पीटं चे उपी ब्धत आहे क य आलिर्ण जी र्वो पीराकर्त्यां i ए र्ड पी हे त त घेऊ जी ण्या जी ग आहे क य निकर्वो स म न्या ब्री फकस निकर्वो द्या च्या निपीशर्वो त त घेऊ जी ण्या जी ग आहे क य. १९. सबोलि*त र्वोस्तूQच्या र्वोªलिशष्ट्ये मध्ये हे मKख्ये घेटंक गQ कल्या र्वोरा, त 'पी टंˆबो ' हे त अश शक घेण्या स जी ग हे. प्रर्थीम, सबोलि*त र्वोस्तूQचे आक राम 'ª नि' - आर्ण कराण्या स ठी अत निकक आलिर्ण अव्यर्वोहे य बो र्वोत त. म चे र्वोग=करार्ण सहेस नि म र्त्यां च्या जी निहेरा त च्या स मग्र र्वोरा क जी ऊ य, हे रा अस, तरा, आमच्या सम रा स 'रा क र्वो पीराकत म ग'शक पीKखिस्तूक अस 'शनिर्वोत कz उत्पा ' नि नि'ष्टी अलिभामK त स र्डQ इंतरा निठीक र्ण ठीर्वोल्या सबोलि*त र्वोस्तूQचे Kकस हे ऊ शकत. र्वो पीराकत म ग'शक पीKखिस्तूक, हे ' स्पष्टीपीर्ण अ* राखि त करात त कz सबोलि*त र्वोस्तूQ एक नि लिuत निठीक र्ण ठीऊ र्वो पीरा यच्या हे र्त्यां आलिर्ण र्त्यां त निर्वोलिशष्टी र्वोªलिशष्ट्ये आहेत ज्या मKळ त लिभात र्वोरा बोसर्वोण्या करात एक आ'श उत्पा ' आहे. २०. 'Kसरा म्हर्णजी, क र्णर्त्यां हे सराक्षेर्ण त्मक कस ( पीटं ) निकर्वो क र्णर्त्यां हे कव्हेरिराग बो7 ग सत य र्वोस्तूQ जीर्वोळ बो ळगण्या स ग्र हेक चे असमर्थीत 'शनिर्वोत आलिर्ण आर्ण करा र्वोय च्या 'राम्या सबोलि*त र्वोस्तूQच्या Kकस चे शक्यात र्त्यां असKरालिक्षेत बो र्वोत. आमच्या आ* निर्वोसबोQ अस ल्या निर्वोर्वोचे त मQ' कल्या प्रम र्ण, 'पी टंˆबो ' म ल्या जी ण्या स ठी र्वोजी हे एकमर्वो निर्वोचे रा व्हेत. उ' हेरार्ण र्थी, पीQर्वो= अस सगर्णक हे त जी आत स म न्या र्वो पीरा त हे त जी 'र्वो हू ण्या जी ग निकर्वो स बोत बो ळगण्या जी ग म्हर्णQ प्रलिसद्ध हे त. र्त्यां चे र्वोजी १० निक ग्र7मपीक्षे जी स्तू हे त. पीQर्वो=चे 7 पीटंZपी हे पी टंˆबो असण्या स ठी निर्डझा इं क ग हे त आलिर्ण एक हे7ण्ड असर्ण ऱ्या बोZक्सामध्ये सKबोकपीर्ण घेर्ड घे Q ठीर्वो जी ऊ शकत हे त. र्त्यां चे र्वोजी आलिर्ण आक रा हे सKटंकसश तK करात यण्या जी ग असQ हे, र्वो7 ग ( पीटं ) लिशर्वो य र्त्यां चे र्वो हेतQक क जी ऊ शकत हे त. २१. लिशर्वो य, तत्रज्ञा त प्रगत चे क यद्या र्वोरा हे र्ण रा पीरिरार्ण म अ* राखि त कराण्या स ठी हे आपीर्ण य स* चे उपीय ग क पी निहेजी. पीनिहेल्या अ KसQचे त सबोलि*त ' अम त आल्या, तव्हे क र्णत हे ए र्ड पी 'पी टंˆबो ' आहे कz हे हे ठीरानिर्वोण्या स ठी र्वोजी हे क्केzचे महेत्त्वा चे नि कषां हे त, हे र्वोस्तूKखि¥त आहे. र्वोªज्ञा नि क प्रगत मKळ ए र्ड पी च्या स'भा त उच्च क यक्षेमतश सबोलि*त र्वोजी म ठ्या प्रम र्ण त कम झा आहे. ए ई र्ड तत्रज्ञा, र्वोगर्वो म यक्र लिचेप्स इंर्त्यां ' च्या आगम मKळ म बो इं फ मध्ये पीराफZमन्स स्पलिसनिफकशन्स असर्ण शक्या झा आहे, जी कर्वोळ 'शकभारा पीQर्वो= कर्वोळ उच्च 'जी च्या 7 पीटंZपीर्वोराचे शक्या हे त, य त र्वो हे. र्त्यां मKळ ग्र हेक च्या क र्णर्त्यां हे र्वोस्तूQ निकर्वो व्य पी रा निर्वोषांय च्या आक र्वोरा अश प्रक राचे पीरिरार्ण म हे त, य चे जी र्ण र्वो आपीर्ण ठीर्वो पी निहेजी. २२. ए र्ड पी च्या व्य पी रा त र्वो पीराल्या जी र्ण ऱ्या स म न्या भा षांत समजी ल्या 'पी टंˆबो ' य घेटंक म र्डण्या स ठी आपीर्ण अस म पी निहेजी कz सबोलि*त र्वोस्तूQ पी टंˆबो हे त क रार्ण - प्रर्थीम, सबोलि*त र्वोस्तूQचे कर्णराषां आक राम कम तकम 18.[5] इंचे बो चे आहे आलिर्ण त र्वो जी कबो सहे बो ळगर्ण आर्वोश्यक आहे तसचे बोहुतक प्रक रा मध्ये य ग्य स्टÀर्डसहे बोसर्वो यचे आहे आलिर्ण; 'Kसरा म्हर्णजी य सबोलि*त र्वोस्तूQच्या 'ª नि' - आर्ण कराण्या स ठी बो जी रा त क र्णतहे सराक्षेक आर्वोरार्ण निकर्वो पीटं उपी ब्ध हे. अश आर्वोश्यकत मKळ 'ª नि' र्वो हेतKकz'राम्या सबोलि*त र्वोस्तूQ सहेजीपीर्ण र्वो हू र्ण अशक्या हे त. र्त्यां मKळ सबोलि*त र्वोस्तूQ 'पी टंˆबो ' हे त, अस आमचे मत आहे. २३. हे स गण्या चे आर्वोश्यकत हे कz स म शKल्क अलि*क र्‍य म चे र्वोगळ्या प्रक रा र्वोग=करार्ण करा यचे असल्या, त ' निर्वोण्या स ठी पीKरा र्वो 'ण्या चे भा रा र्त्यां च्या र्वोरा हे त, ज्या चे पीQतत कराण्या त त अपीयश ठीरा.13 र्त्यां मKळ प्रचेलि त स्व-मQल्या क प्रनिक्रयअतगत, अपी कर्त्यां i स 'रा क र्वोग=करार्ण स्व क रा पी निहेजी. नि ष्कषां २४. र्वोरा मQ' क ल्या चेचेˆच्या अ Kषांग, आम्ह अपी स म न्यात 'त आलिर्ण सबोलि*त र्वोस्तूQचे 'टंरिराफ आयटंम ८४७१ ३० १०' अतगत र्वोग=करार्ण करार्ण रा र्वो 'ग्रस्तू आ'श राद्द करात. अस 13 र्ड बोरा इंनिर्डय लि लिमटंर्ड निर्वोरुद्ध स स ई, जीमश'पीQरा (२००५) ४ एस स स ९ आ'श 'ण्या त यत त निक सKरुर्वो त 'टं7रिराफ आयटंम 8471 50 00' शKल्क आक रार्ण स ठी सबोलि*त र्वोस्तूQचे मQल्याम पी सKरुर्वो त जी हे रा क ल्या 'टं7रिराफ आयटंम ८४७१ ५० ००' अतगत नि लिuत करा र्वो, सर्वो आर्वोश्यक पीरिरार्ण म चे पी क जी ई. २५. र्वोरा दृनिष्टीक तQ सर्वो प्र निबोत असर्ण ऱ्या अजी iसहे अपी नि क क ढेण्या त आ आहेत. (सQय क त) ………………………….. न्या. (निर्वोक्रम र्थी) ………………………….. न्या. र्वो नि'ल्ली नि' क: १७.०१.२०२३ x-x-x-x अस्व करार्ण य न्या यनि र्णय च्या मरा ठी भा षांत य अ Kर्वो ' चे र्वो पीरा हे पीक्षेक रा स र्त्यां च्या / नितच्या म तnभा षांमध्ये र्त्यां चे अर्थी समजीQ घेण्या पीKरात चे मय नि'त रा हे आलिर्ण र्त्यां चे इंतरा क र्णर्त्यां हे क रार्ण करात र्वो पीरा करात यर्ण रा हे तसचे इंग्रजी भा षांत न्या यनि र्णय हे चे सर्वो व्य र्वोहे रिराक आलिर्ण क य य र्वो पीरा करिरात निर्वोश्वास य अस आलिर्ण त चे र्त्यां त आ'श च्या नि ष्पा ' आलिर्ण अम बोजी र्वोर्ण करात र्वोª* म जी ई. x-x-x-x