c0a37ae4510a8f6647fa8e807b5ad9729e3adbc055e293e61cc0f0a4f27e01f1

High Court of Orissa · 10 Feb 2023
A. S. Oka; Yajnesh Finder
2202/2012
constitutional petition_dismissed Significant

AI Summary

The Supreme Court upheld the constitutional validity of the Governor's notification declaring a Scheduled Area under the Fifth Schedule, affirming the authority to protect tribal interests without specific legislative enactment.

Full Text
Translation output
ୄଦୱାନୀ ଅୄଫଦନ ସଂଖ୍ୟା ୨୨୦୨/୨୦୧୨ 1
ରିୄ଩ୋର୍ଟ ୄଯୋଗ୍ୟ
ଭୋରତର ସୄ୍ଟୋଚ୍ଚ ନୟୋୟୋଲୟ
ୄଦୱୋନୀ ଅୄ୍ଦନ ୄେତ୍ରୋଧିକୋର
ୄଦୱୋନୀ ଅୄ୍ଦନ ସଂଖ୍ୟୋ ୨୨୦୨/୨୦୧୨
ସୋମୋଜିକ ଏ୍ଂ ମୋନ୍ିକ ଄ଧିକୋର କୋଯଟୟ ଩ୋଆଁ ଅଦି୍ୋସୀମୋୄନ ... ଅୄ୍ଦନକୋରୀ
୍ନୋମ
ଭୋରତ ସଂଘ ଏ୍ଂ ଄ନୟମୋୄନ ... ଉତ୍ତରଦୋତୋମୋୄନ
ରୋୟ
଄ଭୟ ଏସ. ଓକୋ, ୍ିଚୋର଩ତି
ତଥୟଭିତ୍ତିକ ଦିଗ୍
୧. ବାଯତୀଣ ସମ୍ବିଧାନଯ ଩ଞ୍ଚଭ ଄ନୁସୂଚିଯ ଖ୍ଣ୍ଡ ୬ଯ ଉ଩-ଖ୍ଣ୍ଡ (୨) ଄ନ୍ତର୍ଗତ କ୍ଷଭତା ପ୍ରୄଣାର୍ କଯି
ବାଯତଯ ଭାନୟଫଯ ଯାଷ୍ଟ୍ର଩ତି ୩୧ ଡିୄସଭବଯ, ୧୯୭୭ ତାଯିଖ୍ୄଯ ଓଡିଶା ଯାଜୟଯ ସଭଗ୍ର ସୁନ୍ଦଯର୍ଡ
ଜିଲ୍ଲାକୁ ଏକ ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର (ସଂୄକ୍ଷ଩ୄଯ „଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର‟) ବାୄଫ ୄ ାଷଣା କଯିଥିୄର ।
ଅୄଫଦନକାଯୀ, ସଭଫାଣ ଩ଞ୍ଜିକଯଣ ଄ଧିନିଣଭ, ୧୮୬୦ ଄ନ୍ତର୍ଗତ ଩ଞ୍ଜିକୃତ ଏକ ସଭାଜ, ବାଯତୀଣ
ସମ୍ବିଧାନଯ ଧାଯା ୨୨୬ ଄ନ୍ତର୍ଗତ ଉଚ୍ଚ ନୟାଣା଱ଣଙ୍କ ଯିଟ ଄ଧିକାଯିତା ୄକ୍ଷତ୍ରକୁ ଅହବାନ କଯିଥିୄର ।
ଯିଟ୍ ଩ିଟିସନୄଯ ଉତ୍ଥା଩ିତ ପ୍ରଥଭ ମୁକ୍ତି ଏହା ଥିରା ୄମ ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ରୄଯ ଄ନୁସୂଚିତ ଜନଜାତିଙ୍କ
ଫୟତୀତ ଄ନୟ କାହାଯ ସ୍ଥାଣୀ ବାୄଫ ଫସଫାସ କଯିଫାଯ ଄ଧିକାଯ ନାହିଁ । ଯିଟ୍ ଩ିଟିସନୄଯ ଏକ ମୁକ୍ତି
ଉ଩ସ୍ଥା଩ନ କଯାମାଆଥିରା ୄମ ଄ନୁସୂଚିତ ଜନଜାତି ଫର୍ଗୄଯ ନଥିଫା ଏଫଂ ତପସିରବ
ୁ କ୍ତ ଄ଞ୍ଚ଱ୄଯ
ୄଦୱାନୀ ଅୄଫଦନ ସଂଖ୍ୟା ୨୨୦୨/୨୦୧୨ 2
ଯହୁଥିଫା ପ୍ରୄତୟକ ଫୟକ୍ତି ୄଫଅଆନ ୄବାର୍ଦଖ୍ରକାଯୀ, ୄତଣୁ ୄସ ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ରଯ ୄକୌଣସି
ନିଫଗାଚନ ଭଣ୍ଡ଱ୀୄଯ ନିଜଯ ୄବାଟ ଄ଧିକାଯ ପ୍ରୄଣାର୍ କଯିଫା ଩ାଆଁ ହକଦାଯ ନୁହଁନ୍ତି । ଩ୁନଃ ଦାଫି
କଯାମାଆଥିରା ୄମ ବାଯତୀଣ ସମ୍ବିଧାନଯ ଧାଯା ୩୩୦ ଏଫଂ ୩୩୨ ଄ନୁମାଣୀ ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ରଯ
ପ୍ରୄତୟକ ନିଫଗାଚନଭଣ୍ଡ଱ୀକୁ ସଂଯକ୍ଷିତ ନିଫଗାଚନ ଭଣ୍ଡ଱ୀ ବାୄଫ ୄ ାଷଣା କଯିଫା ଉଚିତ । ଏହା ଭଧ୍ୟ
ଦାଫି କଯାମାଆଥିରା ୄମ ଄ନୁସୂଚିତ ଜନଜାତିଯ ପ୍ରାଥଗୀଙ୍କ ଫୟତୀତ ଄ନୟ ୄକୌଣସି ପ୍ରାଥଗୀଙ୍କ ଄ନୁସୂଚିତ
ୄକ୍ଷତ୍ରୄଯ ଫିଧାନସବା କିଭବା ୄରାକସବା ନିଫଗାଚନ ରଢିଫାଯ ଄ଧିକାଯ ଯହିଫ ନାହିଁ ।
୨. ଅୄଫଦନୄଯ ଉଠାମାଆଥିଫା ଄ନୟ ଏକ ମୁକ୍ତି ୄହଉଛି ୄମ ଩ଞ୍ଚଭ ଄ନୁସୂଚୀଯ ଖ୍ଣ୍ଡ ୫ ଯ ଉ଩ଖ୍ଣ୍ଡ
(୧) କୁ ଦୃଷ୍ଟିୄଯ ଯଖି ଯାଜୟଯ ଭାନୟଫଯ ଯାଜୟ଩ା଱ଙ୍କ ଦ୍ୱାଯା ୄକୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ୄକନ୍ଦ୍ରୀଣ କିଭବା ଯାଜୟ
ଅଆନ ପ୍ରୄଣାର୍ ଦ୍ୱାଯା ୄକୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ୄକ୍ଷତ୍ର ଉ଩ୄଯ ଏକ ସ୍ଵତନ୍ତ୍ର ଄ଧିସୂଚନା ଜାଯି କଯାମିଫା ଩ମଗୟନ୍ତ
ୄକନ୍ଦ୍ରୀଣ କିଭବା ଯାଜୟ ଅଆନଯ ୄକୌଣସି ଫୟଫସ୍ଥା ୄସହି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର ଉ଩ୄଯ ପ୍ରମୁଜୟ
ୄହଫନାହିଁ । ୄତଣୁ, ଏହା ନିୄଫଦନ କଯାମାଆଥିରା ୄମ ଏ଩ଯି ୄକୌଣସି ଄ଧିସୂଚନା ଄ନୁ଩ସ୍ଥିତିୄଯ
ଜନପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ ଄ଧିନିଣଭ, ୧୯୫୦ (ସଂୄକ୍ଷ଩ୄଯ „୧୯୫୦ ଄ଧିନିଣଭ‟) ଏଫଂ ସୀଭା ନିର୍ଦ୍ଗାଯଣ
଄ଧିନିଣଭ, ୨୦୦ (ସଂୄକ୍ଷ଩ୄଯ „୨୦୦୨ ଄ଧିନିଣଭ‟) ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର ଩ାଆଁ ପ୍ରମୁଜୟ ୄହଫନାହିଁ ।
ଓଡିଶା ଉଚ୍ଚ ନୟାଣା଱ଣଙ୍କ ଏକ ଦୁଆ ଜଣିଅ ଖ୍ଣ୍ଡ଩ୀଠ ଅୄକ୍ଷ଩ିତ ଯାଣ ଦ୍ୱାଯା ଏହି ଯିଟ ଩ିଟିସନକୁ
ଖ୍ାଯଜ କଯିୄଦଆଛନ୍ତି । ଓଡିଶା ଉଚ୍ଚ ନୟାଣା଱ଣଙ୍କ ନିଷ୍ପତ୍ତିୄଯ ଫୟଥିତ ୄହାଆ ଏହି ନୟାଣା଱ଣଙ୍କ ୧୪
ୄପଫୃଅଯୀ, ୨୦୧୨ ୄଯ ପ୍ରଦାନ କଯାମାଆଥିଫା ଄ନୁଭତି ଄ନୁମାଣୀ ଫତ୍ତଗଭାନଯ ଅୄଫଦନ ଦାଖ୍ର
କଯାମାଆଛି ।
ଉ଩ସ୍ଥୋ଩ନୋ
୩. ଅୄଫଦନକାଯୀଙ୍କ ତଯପଯ
ୁ ନିଜ ଄ଧିଫକ୍ତାଙ୍କ ପ୍ରଥଭ ମୁକ୍ତି ୄହଉଛି ୄମ, ମଦି ୄକୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ
ଅଆନ ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର ଩ାଆଁ ପ୍ରମୁଜୟ ୄହଫା ୄ ାଷଣା କଯିଫା ଩ୂଫଗକ ଭାନୟଫଯ ଯାଜୟ଩ା଱ଙ୍କ ଦ୍ୱାଯା
ୄଦୱାନୀ ଅୄଫଦନ ସଂଖ୍ୟା ୨୨୦୨/୨୦୧୨ 3
଩ଞ୍ଚଭ ଄ନୁସୂଚୀ ଖ୍ଣ୍ଡ ୫ ଯ ଉ଩ଖ୍ଣ୍ଡ (୧) ଄ନ୍ତର୍ଗତ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଄ଧିସୂଚନା ଜାଯି କଯାମାଆ ନଥିୄର,ୄକନ୍ଦ୍ର
କିଭବା ଯାଜୟ ଫିଧାନ ଭଣ୍ଡ଱ ଦ୍ୱାଯା ପ୍ରଣୀତ ୄକୌଣସି ଅଆନଯ ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର ଩ାଆଁ ପ୍ରମୁଜୟ ୄହଫ
ନାହିଁ । ୄସ ଉ଩ସ୍ଥା଩ନ କଯିଥିୄର ୄମ ଧାଯା ୨୪୪ (୧) ୄଯ ଫୟଫସ୍ଥା ଯହିଛି ୄମ ଩ଞ୍ଚଭ ଄ନୁସୂଚୀଯ
ଫୟଫସ୍ଥା ର୍ୁଡିକ ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ରଯ ପ୍ରଶାସନ ଏଫଂ ନିଣନ୍ତ୍ରଣ ଉ଩ୄଯ ରାର୍ୁ ୄହଫ । ୄତଣୁ ଩ଞ୍ଚଭ
଄ନୁସୂଚୀୄଯ ମାହା ଫୟଫସ୍ଥା ଯହିଛି ତାହାକୁ ବାଯତୀଣ ସମ୍ବିଧାନ ଦ୍ୱାଯା ପ୍ରଣୀତ ଅଆନ ବାୄଫ ଫିୄଫଚନା
କଯାମିଫ । ତାଙ୍କଯ ଉ଩ସ୍ଥା଩ନା ୄହଉଛି ୄମ ଭାନୟଫଯ ଯାଜୟ଩ା଱ଙ୍କ ଦ୍ୱାଯା ଜାଯି କଯାମାଆଥିଫା
ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଄ଧିସୂଚନା ଄ନୁ଩ସ୍ଥିତିୄଯ ୄକନ୍ଦ୍ର କିଭବା ଯାଜୟ ଫିଧାନଭଣ୍ଡ଱ ଦ୍ୱାଯା ପ୍ରଣୀତ ୄକୌଣସି ଅଆନ ଏକ
଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର ଩ାଆଁ ରାର୍ୁ କଯାମାଆ଩ାଯିଫ ନାହିଁ ଏଫଂ ୄସଥି଩ାଆଁ ଏ଩ଯି ଅଆନକୁ ଄ସିର୍ଦ୍ ୄଫାରି
ଫିୄଫଚନା କଯାମିଫ । ୄସ କହିଥିୄର ୄମ ଩ଞ୍ଚଭ ଄ନୁସୂଚୀ ଄ନ୍ତର୍ଗତ କ୍ଷଭତା ପ୍ରୄଣାର୍ କଯି ବାଯତୀଣ
ସମ୍ବିଧାନ ଄ଧୀନୄଯ ପ୍ରଣୀତ ଅଆନ ୄକଫ଱ ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର ଩ାଆଁ ରାର୍ୁ ୄହଫ । ୄସ କହିଥିୄର ୄମ
ଯାଜୟ କିଭବା ୄକନ୍ଦ୍ରୀଣ ଫିଧାନଭଣ୍ଡ଱ ଦ୍ୱାଯା ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ରୄଯ ରାର୍ୁ କଯାମାଉଥିଫା ୄକୌଣସି ଅଆନ
ବାଯତୀଣ ସମ୍ବିଧାନଯ ଧାଯା ୨୪୪ ଯ ଫୟଫସ୍ଥାଯ ଭମଗୟାଦାହାନି କଯିଫ ଏଫଂ ୄସଥି଩ାଆଁ ଏ଩ଯି
ଅଆନ ଄ସିର୍ଦ୍ ୄହଫ ।
୪. ୄସ କହିଥିୄର ୄମ ଯାଜୟଯ ଭାନୟଫଯ ଯାଜୟ଩ା଱ ପ୍ରଥୄଭ ନିଷ୍ପତ୍ତି ୄନୄଫ ୄମ ସଂସଦ କିଭବା ଯାଜୟ
ଫିଧାନଭଣ୍ଡ଱ଯ ୄକଉଁ ଄ଧିନିଣଭ ର୍ୁଡିକ ଯାଜୟଯ ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର ଩ାଆଁ ରାର୍ୁ ୄହଫ । ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ
ଅଆନକୁ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର ଉ଩ୄଯ ରାର୍ୁ କଯିଫାଯ ଅଫଶୟକତା ଯହିଛି ୄଫାରି ନିଜକୁ
ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କଯିଫା ଩ୄଯ, ୄସ ଏକ ଄ଧିସୂଚନା ଜାଯି କଯିଫା ଅଫଶୟକ ମାହା ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର ଉ଩ୄଯ
ରାର୍ୁ ୄହଫ । ୄସ କହିଥିୄର ୄମ ଭାନୟଫଯ ଯାଜୟ଩ା଱ଙ୍କ ଦ୍ୱାଯା ସଂସଦ ଏଫଂ ଯାଜୟ ଫିଧାନଭଣ୍ଡ଱ଯ
ପ୍ରୄତୟକ ଄ଧିନିଣଭଯ ଶୀଷଗକ ଏଫଂ ଄ନୟ ଫିଫଯଣୀକୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ବାୄଫ ସାଭିର କଯି ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଄ଧିସୂଚନା
ଜାଯି କଯାନମିଫା ଩ମଗୟନ୍ତ ସଂସଦ କିଭବା ଯାଜୟ ଫିଧାନଭଣ୍ଡ଱ଯ ୄକୌଣସି ଄ଧିନିଣଭ ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର
଩ାଆଁ ରାର୍ୁ ୄହଫ ନାହିଁ ।
ୄଦୱାନୀ ଅୄଫଦନ ସଂଖ୍ୟା ୨୨୦୨/୨୦୧୨ 4
୫. ବାଯତୀଣ ସମ୍ବିଧାନଯ ଄ନୁୄେଦ ୧୯ ଯ ଖ୍ଣ୍ଡ (୧) ଯ ଉ଩ଖ୍ଣ୍ଡ (ଙ) ଄ନୁମାଣୀ ପ୍ରଦତ୍ତ ୄଭୌ଱ିକ
଄ଧିକାଯଯ ପ୍ରତି ଅଭଯ ଧ୍ୟାନ ଅକଷଗଣ କଯି ୄସ କହିଥିୄର ୄମ ଩ଞ୍ଚଭ ଄ନୁସୂଚୀଯ ଧାଯା ୫
଄ନୁମାଣୀ ତପସିରବ
ୁ କ୍ତ ଄ଞ୍ଚ଱ୄଯ ମାହା ପ୍ରଚ଱ିତ ତାହା ୄହଉଛି ଅଆନ ।
୬. ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାଯା କଯାମାଆଥିଫା ଩ଞ୍ଚଭ ଄ନୁସୂଚୀଯ ଖ୍ଣ୍ଡ ୫ଯ ଉ଩ଖ୍ଣ୍ଡ (୧) ଯ ଫୟାଖ୍ୟା ସ଩କ୍ଷୄଯ
ରୋମଗ୍ଡ଼ର ରୋଜୋ ୍ୋହୋଦୁର କୋମୋେୋ ନୋରୋୟଣ ସିଂ ୍ନୋମ ୍ିହୋର ଅୟକର କମିଶନର1 ଏଫଂ
ଚତ୍ତ
ୁ ରମ ୍ନୋମ ଅୟକର କମିଶନର2 ଭାଭରାୄଯ ସଂ ୀଣ ନୟାଣା଱ଣଙ୍କ ନିଷ୍ପତ୍ତି ଉ଩ୄଯ ଫିଦ୍ୱାନ
଄ଧିଫକ୍ତା ଅସ୍ଥା ପ୍ରକଟ କଯିଥିୄର । ଭାଭରାଯ ଫିଫୃତିୄଯ ଅୄଫଦନକାଯୀ ଦଶଗାଆଛନ୍ତି ୄମ ଭାନୟଫଯ
ଯାଜୟ଩ା଱ଙ୍କ ଦ୍ୱାଯା ବ
ୂ ଭି ଄ଧିଗ୍ରହଣ ଄ଧିନିଣଭ, ୧୮୯୪ ଄ଧିସୂଚିତ ୄହାଆନଥିଫାଯ
ୁ ଏହି ଅଆନ
଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର ଩ାଆଁ ପ୍ରମୁଜୟ ନୁୄହଁ । ଅୄଭ ଉତ୍ତଯଦାତାଙ୍କ ତଯପଯ
ୁ ଉ଩ସ୍ଥିତ ଫିଦ୍ୱାନ ଄ଧିଫକ୍ତାଙ୍କୁ
ଭଧ୍ୟ ଶୁଣିଛୁ ।
ଅମ୍ଭର ମତ
୭. ଏହି ନୟାଣା଱ଣକୁ ପ୍ରଥଭ ପ୍ରଶନଯ ଉତ୍ତଯ ୄଦଫାକୁ ଩ଡିଫ ୄମ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଄ଧିନିଣଭ ର୍ୁଡିକୁ ଄ନୁସୂଚିତ
ୄକ୍ଷତ୍ର ଩ାଆଁ ରାର୍ୁ କଯିଫା ଩ାଆଁ ଭାନୟଫଯ ଯାଜୟ଩ା଱ଙ୍କ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଄ଧିସୂଚନା ନଅସିଫା ଩ମଗୟନ୍ତ
ୄକନ୍ଦ୍ର ଏଫଂ ଯାଜୟ ଄ଧିନିଣଭ ର୍ୁଡିକ ୄକୌଣସି ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର ଩ାଆଁ ରାର୍ୁ ୄହାଆ଩ାଯିଫ କି ନାହିଁ ।
଩ଞ୍ଚଭ ଄ନୁସୂଚୀଯ ଖ୍ଣ୍ଡ ୫ ନିଭନୄଯ ଦିଅର୍ରା:
“୫. ଄ନୁସୂଚିତ ୄେତ୍ର ଩ୋଆଁ ପ୍ରଯୁଜୟ ଅଆନ ।(୧) ଏହି ସଂ୍ିଧୋନୄର ଯୋହୋ କିଛି
ଥି୍ୋ ସୄେ, ରୋଜୟ଩ୋଲ ସୋ୍ଟଜନିକ ଄ଧିସୂଚନୋ ଦ୍ଵୋରୋ ନିୄଦଟଶ ୄଦଆ ଩ୋରିୄ୍ ୄଯ
ସଂସଦର ୍ୋ ରୋଜୟର ୍ିଧୋନମଣ୍ଡଲର ୄକୌଣସି ୍ିୄଶଷ ଄ଧିନିୟମ ରୋଜୟର
ୄକୌଣସି ଄ନୁସୂଚିତ ୄେତ୍ର ୍ୋ ତହିଁର ୄକୌଣସି ଭୋଗ୍ ପ୍ରତି ଱ୋଗ୍ୁ ୄହ୍ ନୋହିଁ ଄ଥ୍ୋ
ୄସହି ଄ଧିସୂଚନୋୄର ୄସ ୄଯ଩ରି ୍ିନିଦିଷ୍ଟ କରିୄ୍ ୄସ଩ରି ୍ୟତିୄରକ ଓ

ୂ ଩ୋନ୍ତରଣର ୍ଶ୍ତ୍ତଟୀ ରହି ରୋଜୟର ୄକୌଣସି ଄ନୁସୂଚିତ ୄେତ୍ର ୍ୋ ତହିଁର ୄକୌଣସି
(୧୯୪୭) ସଂ ୀଣ ନୟାଣା଱ଣ ଫିଫୃତ୍ତି ୧୩୦
ଏଅଆଅଯ ୧୯୪୭ ଏପସି ୩୨
ୄଦୱାନୀ ଅୄଫଦନ ସଂଖ୍ୟା ୨୨୦୨/୨୦୧୨ 5
ଭୋଗ୍ ପ୍ରତି ଱ୋଗ୍ୁ ୄହ୍ ଏ୍ଂ ଏହି ଉ଩଄ନୁୄେଦ ଄ଧୀନୄର ଦିଅଯୋଆଥି୍ୋ ୄକୌଣସି
ନିୄଦଟଶ ଏ଩ରି ଦିଅଯୋଆ ଩ୋରି୍ ଯୋହୋର ଩ିଛି଱ୋ ପ୍ରଭୋ୍ ରହି୍ ।
(୨) ଯାଜୟ଩ା଱ ୄର୍ାଟିଏ ଯାଜୟଯ ୄମ ୄକୌଣସି ୄକ୍ଷତ୍ରଯ ଶାନ୍ତି ଓ ସୁଶାସନ ନିଭିତ୍ତ
ଫିନିଣଭ ପ୍ରଣଣନ କଯି଩ାଯିୄଫ ମାହା ତତ୍ସଭଣ ଩ାଆଁ ଏକ ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର ଄ୄଟ ।
ଫିୄଶଷ କଯି ଏଫଂ ଩ୂଫଗର୍ାଭୀ କ୍ଷଭତାଯ ଫୟା଩କତା ଉ଩ୄଯ ପ୍ରତିକୂ଱ ପ୍ରବାଫ
ନ଩କାଆ, ଏ଩ଯି ନିଣଭ ୄହାଆ଩ାୄଯ -
(କ) ଏ଩ଯି ୄକ୍ଷତ୍ରୄଯ ଄ନୁସୂଚିତ ଜନଜାତିଯ ସଦସୟଭାନଙ୍କ ଦ୍ୱାଯା ଫା ୄସଭାନଙ୍କ
ଭଧ୍ୟୄଯ ବ
ୂ ଭି ହସ୍ତାନ୍ତଯକୁ ନିଷିର୍ଦ୍ ଫା ସୀଭିତ କଯି଩ାଯିଫ;
(ଖ୍) ଏ଩ଯି ୄକ୍ଷତ୍ରୄଯ ଄ନୁସୂଚିତ ଜନଜାତିଯ ସଦସୟଭାନଙ୍କୁ ଜଭି ଅଫଣ୍ଟନକୁ
ନିଣନ୍ତ୍ରିତ କଯି଩ାଯିଫ;
(ର୍) ଏ଩ଯି ୄକ୍ଷତ୍ରୄଯ ତପସିରବ
ୁ କ୍ତ ଜନଜାତିଯ ସଦସୟଭାନଙ୍କୁ ଄ଥଗ ଉଧାଯ
ୄଦଉଥିଫା ଫୟକ୍ତିଭାନଙ୍କ ଦ୍ୱାଯା ଭହାଜନ ବାୄଫ କାଯଫାଯ କଯିଫା ଉ଩ୄଯ ନିଣନ୍ତ୍ରଣ।
(୩) ଏହି ଄ନୁୄେଦଯ ଉ଩଄ନୁୄେଦ (୨) ୄଯ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ୄହାଆଥିଫା ୄକୌଣସି ଫିନିଣଭ
ପ୍ରଣଣନ କଯିଫାୄଯ ଯାଜୟ଩ା଱ ସଂସଦଯ ଫା ଯାଜୟ ଫିଧାନଭଣ୍ଡ଱ଯ ୄକୌଣସି
଄ଧିନିଣଭକୁ ଄ଥଫା ସମ୍ପୃକ୍ତ ୄକ୍ଷତ୍ର ପ୍ରତି ତତ୍ସଭଣ ପ୍ରମୁଜୟ ଥିଫା ୄକୌଣସି ଫିଦୟଭାନ
ଅଆନକୁ ନାକଚ କିଭବା ସଂୄଶାଧିତ କଯି଩ାଯିୄଫ ।
(୪) ଏହି ଄ନୁୄେଦ ଄ଧୀନୄଯ ପ୍ରଣୀତ ସଭସ୍ତ ଫିନିଣଭ ସୄେ ସୄେ ଯାଷ୍ଟ୍ର଩ତିଙ୍କ
ସଭକ୍ଷୄଯ ଉ଩ସ୍ଥା଩ିତ କଯାମିଫ ଏଫଂ ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାଯା ଄ନୁଭତି ପ୍ରାପ୍ତ ନ ୄହଫା ଩ମଗୟନ୍ତ
ତାହା ପ୍ରବାଫି ୄହଫ ନାହିଁ ।
(୫) ଏହି ଄ନୁୄେଦ ଄ଧୀନୄଯ ୄକୌଣସି ଫିନିଣଭ ପ୍ରଣଣନ କଯାମିଫ ନାହିଁ ମଦି
ଯାଜୟଯ ଜନଜାତି ଉ଩ୄଦଷ୍ଟା ଩ଯିଷଦ ଥିଫା ସ୍ଥୄ଱ ଯାଜୟ଩ା଱ ଫିନିଣଭ ପ୍ରଣଣନ
କଯିଫା ଩ୂଫଗଯ
ୁ ଏ଩ଯି ଩ଯିଷଦଙ୍କ ସହିତ ଩ଯାଭଶଗ କଯିନଥାନ୍ତି” ।
(ର୍ୁଯ
ୁ ତ୍ୱ ଦିଅମାଆଛି)
୮. ଩ଞ୍ଚଭ ଄ନୁସୂଚୀ ଖ୍ଣ୍ଡ ୫ଯ ଉ଩ଖ୍ଣ୍ଡ (୧) ଯ ସଯ଱ ଩ଠନ ଩ୄଯ ଉକ୍ତ ଉ଩ଖ୍ଣ୍ଡ (୧) ଄ଧୀନୄଯ
ଭାନୟଫଯ ଯାଜୟ଩ା଱ଙ୍କ କ୍ଷଭତା ନିଭନରିଖିତ ଩ମଗୟନ୍ତ ସମ୍ପ୍ରସାଯିତ ୄହଫ:
୧. ୄକୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ୄକନ୍ଦ୍ରୀଣ କିଭବା ଯାଜୟ ଅଆନ ପ୍ରଣଣନ ଯାଜୟଯ ଏକ ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର ଩ାଆଁ
ରାର୍ୁ ୄହଫ ନାହିଁ ୄଫାରି ଏକ ଄ଧିସୂଚନା ଜଯିଅୄଯ ନିୄର୍ଦ୍ଦଗଶ ୄଦଫା, ଏଫଂ;
୨. ୄକୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଯାଜୟ କିଭବା ୄକନ୍ଦ୍ରୀଣ ଄ଧିନିଣଭ ୄକୄତକ ସଂୄଶାଧନ ସାୄ଩ୄକ୍ଷ
଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର ଩ାଆଁ ରାର୍ୁ ୄହଫ ୄଫାରି ଄ଧିସୂଚନା ଜଯିଅୄଯ ନିୄର୍ଦ୍ଦଗଶ ୄଦଫା ।
ୄଦୱାନୀ ଅୄଫଦନ ସଂଖ୍ୟା ୨୨୦୨/୨୦୧୨ 6
ଉ଩ଖ୍ଣ୍ଡ (୧) ଯ ପ୍ରଥଭ ବାର୍ ଏହି ଧାଯାୄଯ ଄ଗ୍ରସଯ ହୁଏ ୄମ ୄକୌଣସି ଯାଜୟ ଩ାଆଁ ରାର୍ୁ ୄହଉଥିଫା
ସଭସ୍ତ ଯାଜୟ ଏଫଂ ୄକନ୍ଦ୍ରୀଣ ଅଆନ ଉକ୍ତ ଯାଜୟ ଄ନ୍ତର୍ଗତ ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର ଩ାଆଁ ରାର୍ୁ ୄହଫ ।
ନୄଚତ୍, ଭାନୟଫଯ ଯାଜୟ଩ା଱ଙ୍କୁ ଏହି କ୍ଷଭତା ପ୍ରଦାନ କଯି ୄ ାଷଣା କଯିଫାଯ ୄକୌଣସି କାଯଣ ନଥିରା
ୄମ ୄସହି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଅଆନ ପ୍ରଣଣନ ୄକୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର ଩ାଆଁ ରାର୍ୁ ୄହଫ ନାହିଁ ।
୯. ଖ୍ଣ୍ଡ ୫ ଯ ଫୟାଖ୍ୟା କଯିଫା ଩ାଆଁ ଅୄଫଦନକାଯୀଙ୍କ ତଯପଯ
ୁ ଉ଩ସ୍ଥିତ ଄ଧିଫକ୍ତା ରୋଜୋ ୍ୋହୋଦୁର ୧
ଏଫଂଛତୁ ରୋମ ୨
ଭାଭରାୄଯ ସଂ ୀଣ ନୟାଣା଱ଣଙ୍କ ନିଷ୍ପତ୍ତି ଉ଩ୄଯ ନିବଗଯ କଯିଛନ୍ତି । ଉବଣ ନିଷ୍ପତ୍ତି
ବାଯତ ସଯକାଯ ଄ଧିନିଣଭ, ୧୯୩୫ ଯ ଧାଯା ୯୨ ସହିତ ଜଡିତ, ମାହାକି ନିଭନୄଯ ଦିଅର୍ରା:
"୍ୋଦ ଩ଡିଥି୍ୋ ୄେତ୍ର ଏ୍ଂ ଅଂଶିକ ଭୋୄ୍ ୍ୋଦ ଩ଡିଥି୍ୋ ୄେତ୍ରର ପ୍ରଶୋସନ:
୯୨. (୧) ଏକ ପ୍ରୄଦଶଯ କାମଗୟ ନିଫଗାହୀ ପ୍ରାଧିକାଯୀ ତହିଁଯ ଫଜିତ ଓ ଅଂଶିକ ଫଜିତ
ୄକ୍ଷତ୍ରଭାନଙ୍କ ଩ମଗୟନ୍ତ ଫିସ୍ତାଯ କଯିଥାନ୍ତି, କିନ୍ତୁ , ଏହି ଄ଧିନିୟମୄର ଯୋହୋ କିଛି ଥି୍ୋ ସୄେ, ରୋଜୟ଩ୋଲ ସୋ୍ଟଜନିକ ଄ଧିସୂଚନୋ ଦ୍ଵୋରୋ ନିୄଦଟଶ ନ ୄଦୄ଱, ସଂଘୀୟ ୍ିଧୋନମଣ୍ଡଲର
ୄକୌଣସି ଄ଧିନିୟମ କିମବୋ ପ୍ରୋୄଦଶିକ ୍ିଧୋନମଣ୍ଡଲର ୄକୌଣସି ଄ଧିନିୟମ ୄକୌଣସି
଄଩୍ଜିତ ୄେତ୍ର ୍ୋ ଅଂଶିକ ଄଩୍ଜିତ ୄେତ୍ର ପ୍ରତି ଱ୋଗ୍ୁ ୄହ୍ ନୋହିଁ ଏ୍ଂ ୄକୌଣସି
଄ଧିନିୟମ ସଂ଩କଟୄର ଏ଩ରି ନିୄଦଟଶ ୄଦ୍ୋୄର ରୋଜୟ଩ୋଲ ନିୄଦଟଶ ୄଦଆ ଩ୋରିୄ୍ ୄଯ
ଏହି ଄ଧିନିୟମ ୄସହି ୄେତ୍ର ୍ୋ ତୋହୋର ୄକୌଣସି ନିଦିଷ୍ଟ ଭୋଗ୍ ପ୍ରତି ଱ୋଗ୍ୁ ୄହୄ଱ ୄସ
ୄଯ଩ରି ଉଚିତ ମୄନ କରିୄ୍ ୄସ଩ରି ୍ୟତିୄରକୀ ୍ୋ ର
ୂ ଩ୋନ୍ତରଣର ୍ଶ୍ତ୍ତଟୀ ରହି
ପ୍ରଭୋ୍ି ୄହ୍ ।
(୨) ଯାଜୟ଩ା଱ ୄକୌଣସି ପ୍ରୄଦଶଯ ୄମ ୄକୌଣସି ୄକ୍ଷତ୍ରଯ ଶାନ୍ତି ଓ ସୁଶାସନ ନିଭିତ୍ତ
ଫିନିଣଭ ପ୍ରଣଣନ କଯି଩ାଯିୄଫ ମାହାକି ତତ୍ସଭଣ ଄଩ଫଜିତ ୄକ୍ଷତ୍ର ଫା ଅଂଶିକ ଄଩ଫଜିତ
ୄକ୍ଷତ୍ର ଄ୄଟ ଏଫଂ ଏ଩ଯି ପ୍ରଣୀତ ୄକୌଣସି ଫିନିଣଭ ସଂ ୀଣ ଫିଧାନଭଣ୍ଡ଱ଯ ଫା
ପ୍ରାୄଦଶିକ ଫିଧାନଭଣ୍ଡ଱ଯ ୄକୌଣସି ଄ଧିନିଣଭକୁ ଄ଥଫା ସମ୍ପୃକ୍ତ ୄକ୍ଷତ୍ର ପ୍ରତି ତତ୍କା଱
ପ୍ରମୁଜୟ ଥିଫା ୄକୌଣସି ଫିଦୟଭାନ ବାଯତୀଣ ଫିଧିକୁ ଖ୍ାଯଜ ଫା ସଂୄଶାଧିତ କଯି଩ାଯିଫ ।
ଏହି ଉ଩ଧାଯା ଄ଧୀନୄଯ ପ୍ରଣୀତ ଫିନିଣଭଭାନ ତୁ ଯନ୍ତ ର୍ବର୍ଣ୍ଗଯ ୄଜୄନଯାରଙ୍କ
ନିକଟୄଯ ଉ଩ସ୍ଥା଩ିତ କଯାମିଫ ଏଫଂ ୄମ଩ମଗୟନ୍ତ ୄସ ନିଜ ଫିୄଫକୄଯ ଄ନୁଭତି ନ
ୄଦଆଛନ୍ତି ୄସ଩ମଗୟନ୍ତ ଏହାଯ ୄକୌଣସି ପ୍ରବାଫ ଯହିଫ ନାହିଁ ଏଫଂ ର୍ବର୍ଣ୍ଗଯ ୄଜୄନଯାରଙ୍କ
ଦ୍ୱାଯା ଄ନୁଭତି ପ୍ରାପ୍ତ ଏ଩ଯି ୄକୌଣସି ଫିନିଣଭ ସଭବନ୍ଧୄଯ ୄସହି ଄ଧିନିଣଭଯ ସମ୍ପୃକ୍ତ
ବାର୍ଯ ଫୟଫସ୍ଥା ଭାନ ରାର୍ୁ ୄହଫ ୄମ଩ଯି କି ୄସର୍ୁଡିକ ଄ନୁଭତି ପ୍ରାପ୍ତ ପ୍ରାୄଦଶିକ
ଫିଧାନଭଣ୍ଡ଱ଯ ଄ଧିନିଣଭ ସଭବନ୍ଧୄଯ ରାର୍ୁ ୄହାଆଥାଏ ।
ୄଦୱାନୀ ଅୄଫଦନ ସଂଖ୍ୟା ୨୨୦୨/୨୦୧୨ 7
(୩) ଯାଜୟ଩ା଱ ୄକୌଣସି ପ୍ରୄଦଶଯ ୄମ ୄକୌଣସି ୄକ୍ଷତ୍ର ସଂ଩କଗୄଯ, ମାହା ୄସ଩ଯି
ସଭଣୄଯ ଏକ ଫଜିତ ୄକ୍ଷତ୍ର ଄ୄଟ, ନିଜଯ କତ୍ତଗଫୟ ନିଜଯ ଫିୄଫକ ଄ନୁସାୄଯ ଩ା଱ନ
କଯିୄଫ” ।
(ର୍ୁଯ
୧୦. ଧାଯା ୩୯୫ ଅଧାଯୄଯ ବାଯତ ସଯକାଯ ଄ଧିନିଣଭ,୧୯୩୫ କୁ ଯର୍ଦ୍ଦ କଯାମାଆଛି । ବାଯତ
ସଯକାଯ ଄ଧିନିଣଭ,୧୯୩୫ ଯ ଧାଯା ୯୨ଯ ଉ଩ଧାଯା (୧) ଏଫଂ ଩ଞ୍ଚଭ ଄ନୁସୂଚୀଯ ଖ୍ଣ୍ଡ ୫ଯ
ଉ଩ଖ୍ଣ୍ଡ (୧) ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଗ ବିନ୍ନ । ଧାଯା ୯୨ ଯ ଉ଩-ଧାଯା (୧) ୄଯ ଫୟଫସ୍ଥା ଯହିଛି ୄମ ଯାଜୟ଩ା଱
ସାଫଗଜନୀନ ଄ଧିସୂଚନା ଜଯିଅୄଯ ନିୄର୍ଦ୍ଦଗଶ ନୄଦୄର ସଂ ୀଣ ଫିଧାନଭଣ୍ଡ଱ କିଭବା ପ୍ରାୄଦଶିକ
ଫିଧାନଭଣ୍ଡ଱ଯ ୄକୌଣସି ଄ଧିନିଣଭ ୄକୌଣସି ଫଜିତ ୄକ୍ଷତ୍ରୄଯ ରାର୍ୁ ୄହଫ ନାହିଁ । ଩ଯନ୍ତୁ, ଩ଞ୍ଚଭ
଄ନୁସୂଚୀଯ ଖ୍ଣ୍ଡ ୫ଯ ଉ଩ଖ୍ଣ୍ଡ (୧) ଭାନୟଫଯ ଯାଜୟ଩ା଱ଙ୍କୁ ଏହି କ୍ଷଭତା ପ୍ରଦାନ କଯିଛି ୄମ ୄସ, ଯାଜୟ କିଭବା ୄକନ୍ଦ୍ର, ୄକୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଅଆନ ୄକୌଣସି ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର ଩ାଆଁ ରାର୍ୁ ୄହଫ ନାହିଁ ୄଫାରି
ନିୄର୍ଦ୍ଦଗଶାଫ଱ୀ ଜାଯି କଯି଩ାଯିୄଫ । ତାଙ୍କଯ ଭଧ୍ୟ ନିୄର୍ଦ୍ଦଗଶ ୄଦଫାଯ କ୍ଷଭତା ଄ଛି ୄମ ଄ଧିସୂଚନାୄଯ ତାଙ୍କ
ଦ୍ୱାଯା ୄମ଩ଯି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କଯାମାଆ଩ାୄଯ ୄସ଩ଯି ଩ଯିଫତ୍ତଗନ ସହିତ ୄକୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଅଆନ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ
ୄକ୍ଷତ୍ର ଩ାଆଁ ରାର୍ୁ ୄହଫ । ଩ଞ୍ଚଭ ଄ନୁସୂଚୀଯ ଖ୍ଣ୍ଡ ୫ ଯ ଉ଩-ଖ୍ଣ୍ଡ (୧) ଏହି ଅଧାଯୄଯ ଄ଗ୍ରସଯ
ୄହାଆଥାଏ ୄମ ଯାଜୟକୁ ଄ନୟଥା ରାର୍ୁ ୄହଉଥିଫା ସଭସ୍ତ ଯାଜୟ ଏଫଂ ୄକନ୍ଦ୍ରୀଣ ଅଆନ ଯାଜୟଯ
଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର ଉ଩ୄଯ ରାର୍ୁ ହୁଏ । ଄ନୟ଩କ୍ଷୄଯ, ବାଯତ ସଯକାଯ ଄ଧିନିଣଭ, ୧୯୩୫ ଯ ଧାଯା
୯୨ଯ ଉ଩-ଧାଯା (୧) ୄଯ ଫୟଫସ୍ଥା ଯହିଛି ୄମ ଭାନୟଫଯ ଯାଜୟ଩ା଱ଙ୍କ ଦ୍ୱାଯା ଏଥି ନିଭିତ୍ତ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ
ନିୄର୍ଦ୍ଦଗଶ ସହିତ ଏକ ଄ଧିସୂଚନା ଜାଯି ନୄହଫା ଩ମଗୟନ୍ତ ସଂ ୀଣ କିଭବା ପ୍ରାୄଦଶିକ ଫିଧାନଭଣ୍ଡ଱ଯ
ୄକୌଣସି ଅଆନ ୄକୌଣସି ଫଜିତ ୄକ୍ଷତ୍ର ଉ଩ୄଯ ରାର୍ୁ ୄହଫ ନାହିଁ । ୄତଣୁ ବାଯତ ସଯକାଯ ଄ଧିନିଣଭ, ୧୯୩୫ ଯ ଧାଯା ୯୨ ଯ ଉ଩-ଧାଯା (୧) ଉ଩ୄଯ ଅସ୍ଥା ଯଖିଫା ଅୄଦୌ ପ୍ରାସେିକ ନୁୄହଁ ।
୧୧. ଅୄଫଦନକାଯୀଙ୍କ ଦ୍ୱାଯା ଉଠାମାଆଥିଫା ମୁକ୍ତି ୄମ ୄମ ଩ମଗୟନ୍ତ ଏକ ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ରୄଯ
ୄକନ୍ଦ୍ରୀଣ କିଭବା ଯାଜୟ ଅଆନ ରାର୍ୁ କଯି ଭାନୟଫଯ ଯାଜୟ଩ା଱ଙ୍କ ଦ୍ୱାଯା ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଄ଧିସୂଚନା ଜାଯି
ୄଦୱାନୀ ଅୄଫଦନ ସଂଖ୍ୟା ୨୨୦୨/୨୦୧୨ 8
ୄହାଆନାହିଁ, ଉକ୍ତ ଅଆନ ୄସହି ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର ଩ାଆଁ ରାର୍ୁ ୄହଫ ନାହିଁ, କଭ ୄଯ କହିୄର, ଏହା
଄ଫାନ୍ତଯ ଄ୄଟ । ଫାସ୍ତଫୄଯ, ଏହି ପ୍ରସେ ଏୄଫ ଅଉ ଄ନିର୍ଣ୍ିତ ଫିଷଣ ୄହାଆ ଯହିନାହିଁ । ୄଚୄରୋ଱ୁ
଱ୀ଱ୋ ପ୍ରସୋଦ ରୋଓ ଏ୍ଂ ଄ନୟମୋୄନ ୍ନୋମ ଅନ୍ଧ୍ର ପ୍ରୄଦଶ ରୋଜୟ ଏ୍ଂ ଄ନୟମୋୄନ3 ଭାଭରାୄଯ ଏହି
ନୟାଣା଱ଣଯ ସାମ୍ବିଧାନିକ ଫିଚାଯ଩ୀଠଯ ଏକ ଫାଧ୍ୟତାଭୂ଱କ ନିଷ୍ପତ୍ତି ଯହିଛି ।ଉକ୍ତ ନିର୍ଣ୍ଗଣଯ ଄ନୁୄେଦ -୨
ୄଯ ସାମ୍ବିଧାନିକ ଫିଚାଯ଩ୀଠ ଏବ଱ି ପ୍ରଶନ ପ୍ରସ୍ତୁତ କଯିଥିୄର ମାହାକୁ ଫିଚାଯ କଯାମିଫା ଅଫଶୟକ ଥିରା ।
ଉକ୍ତ ନିର୍ଣ୍ଗଣଯ ଄ନୁୄେଦ ୨ ନିଭନୄଯ ଦିଅର୍ରା:
"୨. [ୄଚୄରାରୁ ରୀ଱ା ପ୍ରସାଦ ଯାଓ ଫନାଭ ଅନ୍ଧ୍ର ପ୍ରୄଦଶ ଯାଜୟ, (୨୦୨୧) ୧୧
ଏସସିସି ୫୨୬] ୧୧.୦୧.୨୦୧୬ ତାଯିଖ୍ୄଯ ଦିଅମାଆଥିଫା ଅୄଦଶୄଯ ଄ୄନକ
ପ୍ରଶନ ଫିଚାଯ ଩ାଆଁ ଩ଠାମାଆଛି ।ଅନ୍ତଃସଂୄମାର୍ ଅଧାଯୄଯ ଅୄଭ ପ୍ରଶନ ୧ (କ), (ଖ୍), (ର୍) ଏଫଂ ( ) କୁ ଩ୁନଃକ୍ରଭାଙ୍କିତ କଯିଛୁ ।ପ୍ରଶନଯ ଉତ୍ତଯ ନିଭନୄଯ ଦିଅର୍ରା:(ୄଚୄରାରୁ
ରୀରା ପ୍ରସାଦ ଯାଓ ଭାଭରା [ୄଚୄରାରୁ ରୀରା ପ୍ରସାଦ ଯାଓ ଫନାଭ ଅନ୍ଧ୍ର ପ୍ରୄଦଶ
ଯାଜୟ, (୨୦୨୧) ୧୧ ଏସସିସି ୫୨୬], ଏସସିସି ଩ୃ. ୫୨୭, ଄ନୁୄେଦ ୧)
(୧) ଭୋରତୀୟ ସମ୍ବିଧୋନର ଄ନୁସୂଚୀ ୫, ଄ନୁୄେଦ ୫ (୧) ର ଩ରିସର କ’ଣ ?
(କ) ଏହି ୍ୟ୍ସ୍ଥୋ ରୋଜୟ଩ୋଲଙ୍କୁ ନୂତନ ୍ିଧି ପ୍ରଣୟନ କରି୍ୋ ଩ୋଆଁ େମତୋ ଦିଏ କି ?
(ଖ୍) ଄ଧସ୍ତନ ଅଆନ ଩ଯଟୟନ୍ତ ଏହି େମତୋ ୍ୟୋପ୍ତ କି ?
(ଗ୍) ତହିଁୄର ପ୍ରଦତ୍ତ େମତୋର ପ୍ରୄୟୋଗ୍ ଭୋଗ୍ ୩ ଄ଧୀନୄର ପ୍ରଦତ୍ତ ୄମୌଲିକ
଄ଧିକୋରକୁ ଄ତିକ୍ରମ କରି଩ୋରି୍ କି ?
( ) ଏ଩ଯି କ୍ଷଭତାଯ ପ୍ରୄଣାର୍ ଄ନୁୄେଦ ୩୭୧ ଄ଧୀନୄଯ ଯାଷ୍ଟ୍ର଩ତିଙ୍କ ଦ୍ୱାଯା
କଯାମାଆଥିଫା ୄକୌଣସି ସଭାନ୍ତଯା଱ କ୍ଷଭତାଯ ପ୍ରୄଣାର୍କୁ ଄ତିକ୍ରଭ କଯି଩ାଯିଫ କି ?
(୨) କ‟ଣ ସମ୍ବିଧାନ ଄ଧୀନୄଯ ଶତପ୍ରତିଶତ ସଂଯକ୍ଷଣ ଩ାଆଁ ଄ନୁଭତି ଯହିଛି ?
(୩) କ‟ଣ ଏହି ଄ଧିସୂଚନା ୄକଫ଱ ଄ନୁୄେଦ ୧୬ (୧) ଄ନ୍ତର୍ଗତ ଫର୍ଗୀକଯଣକୁ
଄ନୁଧ୍ୟାନ କଯିଥାଏ, ଏଫଂ ଄ନୁୄେଦ ୧୬ (୪) ଄ଧୀନୄଯ ସଂଯକ୍ଷଣକୁ ନୁୄହଁ ?
(୪) ଄ଧିସୂଚନାୄଯ ସଂଯକ୍ଷଣ ରାବ ଩ାଆଫା ରାର୍ି ୄମାର୍ୟତା ସତ୍ତଗାଫ଱ୀ (଄ଥଗାତ୍ ଭୂ଱
ସ୍ଥାନ ଏଫଂ ୄଶଷ ତାଯିଖ୍) ମୁକ୍ତିମୁକ୍ତ କି ?"
(ର୍ୁଯ
଄ନୁୄେଦ ୩୯.୧ ୄଯ ସାମ୍ବିଧାନିକ ଫିଚାଯ଩ୀଠ ଏହି ଯାଣ ୄଦଆଛନ୍ତି:
“୩୯. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. ..
(୨୦୨୧) ୧୧ ଏସସିସି ୪୦୧
ୄଦୱାନୀ ଅୄଫଦନ ସଂଖ୍ୟା ୨୨୦୨/୨୦୧୨ 9
୩୯.୧. ଄ନୁସୂଚୀ-୫ ଯ ଄ନୁୄେଦ -୫ (୧) ଯାଜୟ଩ା଱ଙ୍କୁ ୄକୌଣସି ଄ଧିନିଣଭ ପ୍ରଣଣନ
କଯିଫାଯ କ୍ଷଭତା ପ୍ରଦାନ କଯିନଥାଏ, କିନ୍ତୁ ଏହା ନିୄର୍ଦ୍ଦଗଶ ୄଦଆଥାଏ ୄମ ସଂସଦଯ
ୄକୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଄ଧିନିଣଭ କିଭବା ଯାଜୟ ଫିଧାନଭଣ୍ଡ଱ଯ ୄକୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଄ଧିନିଣଭ
ୄକୌଣସି ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର କିଭବା ଏହାଯ ୄକୌଣସି ବାର୍ ପ୍ରତି ରାର୍ୁ ୄହଫ ନାହିଁ କିଭବା
଄ଧିସୂଚନାୄଯ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କଯାମାଆଥିଫା ଫୟତିକ୍ରଭ ଏଫଂ ସଂୄଶାଧନ ସହିତ ଏହା ରାର୍ୁ
ୄହଫ । ସମ୍ବିଧୋନର ଩ଞ୍ଚମ ଄ନୁସୂଚୀ ଄ନୁୄେଦ ୫ (୧) ୄର ଥି୍ୋ ୍ୟ୍ସ୍ଥୋ ଄ନୁଯୋୟୀ
ନୂତନ ଄ଧିନିୟମ ପ୍ରଣୟନ କରି୍ୋ ଱ୋଗ୍ି ରୋଜୟ଩ୋଲଙ୍କୁ େମତୋ ପ୍ରଦୋନ କରୋଯୋଆନୋହିଁ ।
଄ନୁୄେଦ ୫ (୧) ର ୍ୟ୍ସ୍ଥୋ ଄ନୁଯୋୟୀ ରୋଜୟ଩ୋଲଙ୍କ ଩ୋଆଁ ସଂରେିତ ୄେତ୍ର ନିର୍ଦ୍ଟୋରଣ
କରୋଯୋଆଛି ।ୄସ ଏହୋର ଩ରିଧି ୍ୋହୋୄର କୋଯଟୟ କରି଩ୋରିୄ୍ ନୋହିଁ ଏ୍ଂ ୍ୟ୍ସ୍ଥୋର
ଚତୁ ଃୄକୋଣ ମଧ୍ୟୄର େମତୋ ପ୍ରୄୟୋଗ୍ କରି୍ୋକୁ ଩ଡି୍ ।
୩୯.୨ .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. "
(ର୍ୁଯ
଄ନୁୄେଦ ୪୦ୄଯ ସାମ୍ବିଧାନିକ ଫିଚାଯ଩ୀଠ ଏହି ଯାଣ ୄଦଆଛନ୍ତି:
"୪୦. ସଂସଦର ଄ଧିନିୟମ କିମବୋ ଉ଩ଯୁକ୍ତ ୍ିଧୋନମଣ୍ଡଲ ଄ନୁସୂଚିତ ୄେତ୍ର ଩ୋଆଁ ପ୍ରଯୁଜୟ
।ରୋଜୟ଩ୋଲଙ୍କ ଩ୋଖ୍ୄର ଄ଧିସୂଚନୋ ଜରିଅୄର ୄସମୋନଙ୍କର କୋଯଟୟକଲୋ଩କୁ ୍ୋଦ
ୄଦ୍ୋର େମତୋ ରହିଛି ।ଏହୋର ଄ନୁ଩ସ୍ଥିତିୄର ୍ିଧୋନ ମଣ୍ଡଲର ଄ଧିନିୟମ ୄସ଩ରି ୄେତ୍ର
଩ଯଟୟନ୍ତ ସମ୍ପ୍ରସୋରିତ ୄହ୍ । ମତୀନ୍ଦ୍ର ଫନାଭ ଫିହାଯ ପ୍ରୄଦଶ [ମତୀନ୍ଦ୍ର ଫନାଭ ଫିହାଯ
ପ୍ରୄଦଶ, ୧୯୪୯ ଏସସିସି ଄ନରାଆନ ଏପସି ୨୩ : ଅଆଏରଅଯ (୧୯୪୯) ୨୮
଩ାଟ ୭୦୩: ୧୯୪୯ ଏପଏରୄଜ ୨୨୫] ଭାଭରାୄଯ ଏହା କୁହାମାଆଥିରା ୄମ
଄ନୁୄେଦ ୫ ଄ନ୍ତର୍ଗତ ଯାଜୟ଩ା଱ଙ୍କ କ୍ଷଭତା ଏକ ଫିଧାଣୀ କ୍ଷଭତା ଏଫଂ ଯାଜୟ଩ା଱ଙ୍କୁ ୄସ
ୄମ଩ଯି ଠିକ ୄଫାରି ବାଫନ୍ତି ଏକ ଄ଧିସୂଚନା ଜାଯି କଯି ଄ଧିନିଣଭ କିଭବା ଧାଯାଯ
ଫୟଫସ୍ଥାକୁ ଩ଯିଫତ୍ତଗନ କଯିଫା କିଭବା ସଂୄଶାଧନ କଯିଫାଯ କ୍ଷଭତା ପ୍ରଦାନ କଯାମାଆଛି ।
଩ାଯା ୫ (୧) ଄ନ୍ତର୍ଗତ କ୍ଷଭତା ଏକ ଄ଧିନିଣଭ ରାର୍ୁ କଯିଫା କିଭବା ସଂୄଶାଧନ କିଭବା
ଫୟତିକ୍ରଭ ସୃଷ୍ଟି କଯିଫା ଩ାଆଁ ଯାଜୟ଩ା଱ଙ୍କ ନିଷ୍ପତ୍ତିଯ ପ୍ରୄଣାର୍ୄଯ ସୀଭିତ । ମଦିଓ ଏହି
କ୍ଷଭତା କିଛି ଭାତ୍ରାୄଯ ଫିଧାଣୀ ଄ୄଟ, ଏହା ସଂସଦ କିଭବା ଯାଜୟଯ ଄ଧିନିଣଭ ସଭବନ୍ଧୀଣ
ପ୍ରୄଣାର୍, ସଂୄଶାଧନ କିଭବା ଫୟତିକ୍ରଭ ସୃଷ୍ଟି କଯିଫା ଭଧ୍ୟୄଯ ସୀଭିତ ଄ୄଟ । ଄ନୁୄେଦ ୫
(୨) ୄଯ ସ୍ଵାଧୀନ ଅଆନ ପ୍ରଣଣନ କ୍ଷଭତା ପ୍ରଦାନ କଯାମାଆଥିଫା ୄଫୄ଱ ଯାଜୟ଩ା଱ଙ୍କ
଩ାଖ୍ୄଯ ଄ନୁସୂଚୀତ ୄକ୍ଷତ୍ରଯ ଶାନ୍ତି ଓ ସୁଶାସନ ଩ାଆଁ ନିଣଭ ପ୍ରଣଣନ କଯିଫାଯ ଩ୂର୍ଣ୍ଗ
କ୍ଷଭତା ଯହିଛି । ପ୍ରୄଣାଜନୀଣତା ଫିଷଣୄଯ ନିଷ୍ପତ୍ତି ୄନଫା ଩ାଆଁ ୄସ ୄହଉଛନ୍ତି ଫିଶ୍ଵାସଯ
ବଣ୍ଡାଯ ।଄ନୁସୂଚୀ-୫ଯ ଩ାଯା ୫ (୨) ୄଯ ଦିଅମାଆଥିଫା ଫୟଫସ୍ଥା ଄ନୁମାଣୀ ସଂସଦ
କିଭବା ଯାଜୟ ଫିଧାନଭଣ୍ଡ଱ଯ ୄକୌଣସି ଄ଧିନିଣଭକୁ ଯର୍ଦ୍ଦ କଯିଫା କିଭବା ସଂୄଶାଧନ କଯିଫା
ରାର୍ି ଯାଜୟ଩ା଱ଙ୍କୁ ଩ାଯା ୫(୩) ୄଯ କ୍ଷଭତା ପ୍ରଦାନ କଯାମାଆଛି ।କ୍ଷଭତାଯ ଦିର୍ ଯାଭ
କିଯ଩ାର ବର୍ତ ଫନାଭ ଫିହାଯ ଯାଜୟ [ଯାଭ କିଯ଩ାର ବର୍ତ ଫନାଭ ଫିହାଯ ଯାଜୟ, ୄଦୱାନୀ ଅୄଫଦନ ସଂଖ୍ୟା ୨୨୦୨/୨୦୧୨ 10
(୧୯୬୯) ୩ ଏସସିସି ୪୭୧ :୧୯୭୦ ଏସସିସି (ସିଅଯଅଆ) ୧୫୪] ୄତଣୁ :
(ଏସସିସି ଩ି଩ି ୪୭୮-୮୦, ଄ନୁୄେଦ ୨୧ - ୨୩) ୄଯ ଫିଚାଯ କଯାମାଆଥିରା ।
“୨୧. ଦ୍ୱିତୀଣ ପ୍ରଶନ ମାହା ଫିଚାଯକୁ ଅସିଫ ତାହା ୄହରା ୧୯୫୧ଯ ଫିହାଯ ଫିନିଣଭ-୧
ଯାଜୟ଩ା଱ଙ୍କ କ୍ଷଭତା ଠାଯ
ୁ ଄ଧିକ କି ନୁୄହଁ । ତକଗ ଥିରା: ପ୍ରଥଭତଃ, ୧୯୫୧ଯ ଫିନିଣଭ
- ୧ କୁ ଅୄଦୌ କଯାମିଫା ନ ଥିରା; ଦ୍ୱିତୀଣତଃ, ଫିନିଣଭର୍ୁଡିକ ଫିଷଣଫସ୍ତୁ ସହିତ ଜଡିତ
ଏଫଂ ଏହାଯ ଄ଥଗ ଅଆନ ରାର୍ୁ କଯିଫାଯ କ୍ଷଭତା ନୁୄହଁ; ଏଫଂ ତୃ ତୀଣତଃ, ଄ନୟ ଏକ
ଫିଧାନଭଣ୍ଡ଱ ଦ୍ୱାଯା ଩ାଯିତ ଅଆନଯ ସମ୍ପ୍ରସାଯଣ କଯିଫାଯ କ୍ଷଭତା ଏକ ଫିଧାଣୀ କାମଗୟ
ନଥିରା, ଫଯଂ ଏକ ସତ୍ତଗଭୂ଱କ ଫିଧାଣୀ ଥିରା । ଫତ୍ତଗଭାନଯ ଭାଭରାୄଯ, ଏହି ଅଆନ
ପ୍ରଣଣନ ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର ସହିତ ସଂଶ୍ଳିଷ୍ଟ । ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ରର୍ୁଡିକ ସମ୍ବିଧାନଯ ଄ନୁୄେଦ
୨୪୪ ଏଫଂ ସମ୍ବିଧାନଯ ଩ଞ୍ଚଭ ଄ନୁସୂଚୀ ଦ୍ୱାଯା ଩ଯିଚା଱ିତ ୄହାଆଥାଏ ।ସମ୍ବିଧାନ
ପ୍ରଣଣନ ୄହଫା ଩ୂଫଗଯ
ୁ ବାଯତ ସଯକାଯ ଄ଧିନିଣଭ, ୧୯୩୫ ଯ ଧାଯା ୯୧ଏଫଂ ୯୨
଄ନୁମାଣୀ ଫାଦ ଩ଡିଥିଫା ୄକ୍ଷତ୍ରଯ ସଭାଧାନ କଯାମାଉଥିରା । ଫାଦ ଦିଅମାଆଥିଫା ଏଫଂ
ଅଂଶିକ ବାୄଫ ଫାଦ ଦିଅମାଆଥିଫା ୄକ୍ଷତ୍ରର୍ୁଡିକ ଧାଯା ୯୧ ଏଫଂ ଧାଯା ୯୨ ଄ନ୍ତର୍ଗତ
଩ଯିଷଦ ଅୄଦଶ ଦ୍ୱାଯା ୄ ାଷିତ ୄକ୍ଷତ୍ର ଥିରା । ରୋଜୟ଩ୋଲ ସୋ୍ଟଜନୀନ ଄ଧିସୂଚନୋ ଦ୍ଵୋରୋ
ନିୄଦଟଶ ନ ୄଦୄ଱ ସଂଘୀୟ ୍ିଧୋନମଣ୍ଡଲ କିମବୋ ପ୍ରୋୄଦଶିକ ୍ିଧୋନମଣ୍ଡଲର ୄକୌଣସି
଄ଧିନିୟମ ୍ୋଦ ଦିଅଯୋଆଥି୍ୋ କିମବୋ ଅଂଶିକ ଭୋୄ୍ ୍ୋଦ ଦିଅଯୋଆଥି୍ୋ ୄେତ୍ର ପ୍ରତି
଱ୋଗ୍ୁ ୄହ୍ ନୋହିଁ । ଭୋରତ ସରକୋର ଄ଧିନିୟମ, ୧୯୩୫ ର ଧୋରୋ ୯୨ର ଉ଩ଧୋରୋ
(୨) ରୋଜୟ଩ୋଲଙ୍କୁ ୄକୌଣସି ପ୍ରୄଦଶର ୄକୌଣସି ୄେତ୍ରୄର, ଯୋହୋକୁ ୍ୋଦ ଦିଅଯୋଆଥି଱ୋ
କିମବୋ ଅଂଶିକ ଭୋୄ୍ ୍ୋଦ ଦିଅଯୋଆଥି଱ୋ, ଶୋନ୍ତି ଏ୍ଂ ସୁଶୋସନ ଩ୋଆଁ ନିୟମ ପ୍ରଣୟନ
କରି୍ୋର େମତୋ ପ୍ରଦୋନ କରିଥି଱ୋ, ଏ୍ଂ ୄସହି ପ୍ରଣୀତ ୍ିନିୟମ ସଂଘୀୟ ୍ିଧୋନମଣ୍ଡଲ
କିମବୋ ପ୍ରୋୄଦଶିକ ୍ିଧୋନମଣ୍ଡଲର ୄକୌଣସି ଄ଧିନିୟମକୁ କିମବୋ ତତ୍ସମୟୄର ସମ୍ପୃକ୍ତ
ୄେତ୍ରୄର ପ୍ରୄୟୋଗ୍ ୄହଉଥି୍ୋ ୍ିଦୟମୋନ ୄକୌଣସି ଭୋରତୀୟ ଅଆନକୁ ରଦ କରି଩ୋୄର
କିମବୋ ସଂୄଶୋଧନ କରି଩ୋୄର । ବାଯତ ସଯକାଯ ଄ଧିନିଣଭ, ୧୯୩୫ ଯ ଧାଯା ୯୨
଄ଧୀନୄଯ ୄକୌଣସି ୄକ୍ଷତ୍ରଯ ଶାନ୍ତି ଏଫଂ ସୁଶାସନ ଩ାଆଁ ନିଣଭ ପ୍ରଣଣନ କଯିଫା ରାର୍ି
ଯାଜୟ଩ା଱ଙ୍କୁ ପ୍ରଦତ୍ତ ୄଫୈଧାନିକ କ୍ଷଭତାଯ ଫିସ୍ତାଯ ରଡଗ ହାରସଫଯୀଙ୍କ ଶବ୍ଦୄଯ “ସୂଚିତ
ରକ୍ଷୟ ହାସର ରାର୍ି ଄ଧିନିଣଭଯ ସୄଫଗାଚ୍ଚ ଫିଚକ୍ଷଣ”। (ଯିଏର ଫନାଭ ଅଯ. [ଯିଏର
ଫନାଭ ଅଯ. , (୧୮୮୫) ଏରଅଯ ୧୦ ଏସି ୬୭୫ (଩ିସି)], ଏସି ଩ୃ. ୬୭୮ ୄଦଖ୍ନ୍ତୁ
। )ୄସହି ଭାଭରାୄଯ ୄମଉଁ ଶବ୍ଦ ର୍ୁଡିକ ନୟାଣିକ ସଭିତି ଦ୍ୱାଯା ଫିଚାଯଫିଭଶଗ ଩ାଆଁ
ଯଖ୍ାର୍ରା ୄସର୍ୁଡିକ ୄହରା “ୄକୌଣସି ପ୍ରୄଦଶୄଯ ତତ୍କା଱ ଄ନ୍ତବଗ
ୂ କ୍ତ ୄହାଆନଥିଫା
ୄକୌଣସି ୄକ୍ଷତ୍ରଯ ପ୍ରଶାସନ, ଶାନ୍ତି, ଶୃଙ୍ଖ଱ା ଏଫଂ ସୁଶାସନ ଩ାଆଁ ଫୟଫସ୍ଥା କଯିଫାକୁ
କାନାଡା ସଂସଦଯ କ୍ଷଭତା ।"ମୁକ୍ତି ଉ଩ସ୍ଥା଩ନ କଯାମାଆଥିରା ୄମ ମଦି ଆଂରଣ୍ଡୄଯ
ପ୍ରଶାସନ, ଶାନ୍ତି, ଶୃଙ୍ଖ଱ା ଏଫଂ ଉତ୍ତଭ ସଯକାଯ ଩ାଆଁ କଯାମାଆଥିଫା ଫୟଫସ୍ଥାଠାଯ

ୄକୌଣସି ଅଆନ ପ୍ରଣଣନ ବିନ୍ନ ୄହାଆଥାଏ ୄତୄଫ ତାହାକୁ ୄଫୈଧ ୄଫାରି ଧଯାମାଆ
଩ାଯିଫ ନାହିଁ । ୄସହି ମୁକ୍ତିକୁ ଗ୍ରହଣ କଯାମାଆନଥିରା । ଏହି ଶବ୍ଦର୍ୁଡିକ ୄସହି ଄ଞ୍ଚ଱ଯ
ଶାନ୍ତି ଏଫଂ ଉତ୍ତଭ ସଯକାଯ ଩ାଆଁ ଅଆନ ପ୍ରଣଣନ କଯିଫାଯ ଫୟା଩କ ଶକ୍ତିକୁ ଄େୀକାଯ
କଯିଫା ରାର୍ି ଄ନୁଷ୍ଠିତ ୄହାଆଥିରା ।"
ୄଦୱାନୀ ଅୄଫଦନ ସଂଖ୍ୟା ୨୨୦୨/୨୦୧୨ 11
(ର୍ୁଯ
଩ୁଣି ଥୄଯ, ଄ନୁୄେଦ ୫୨ୄଯ, ସାମ୍ବିଧାନିକ ଫିଚାଯ଩ୀଠ ପ୍ରଶନ (୧) (ଖ୍) ଯ ଉତ୍ତଯ ନିଭନୄଯ ପ୍ରଦାନ
କଯିଥିୄର:
"୫୨.ଅମ୍ଭଯ ଏହି ଭତ ୄମ ଄ନୁୄେଦ ୫ (୧) ର ସ୍ପଷ୍ଟ ଭୋଷୋକୁ ଦୃଷ୍ଟିୄର ରଖି ନୂଅ ଅଆନ
ତିଅରି କରି୍ୋ ଱ୋଗ୍ି ରୋଜୟ଩ୋଲଙ୍କ େମତୋ ଉ଩଱ବ୍ଧ ନୋହିଁ, ଩ଞ୍ଚମ ଄ନୁସୂଚୀ ଏ଩ରି େମତୋକୁ
ମୋନୟତୋ ୄଦଉନୋହିଁ କିମବୋ ପ୍ରଦୋନ କର
ୁ ନୋହିଁ, କିନ୍ତୁ ଅଆନକୁ ଱ୋଗ୍ୁ ନକରି୍ୋକୁ କିମବୋ ୍ୟତିକ୍ରମ
କିମବୋ ସଂୄଶୋଧନ ସହିତ ଏହୋକୁ ପ୍ରୄୟୋଗ୍ କରି୍ୋକୁ ୄକ୍ଲ େମତୋ ରହିଛି । ୄତଣୁ ଏହି
଄ଧିସୂଚନା ସମ୍ବିଧାନଯ ଩ଞ୍ଚଭ ଄ନୁସୂଚୀଯ ଄ନୁୄେଦ ୫ (୧) ଯ ଄ଧିକାଯକୁ ଉଲ୍ଲଙ୍ଘନ
କଯ
ୁ ଛି”।
(ର୍ୁଯ
୧୨. ଄ନୁୄେଦ ୮୦ ୄଯ ସାମ୍ବିଧାନିକ ଫିଚାଯ଩ୀଠ ପ୍ରଶନ (୧) (ର୍) ଯ ଉତ୍ତଯ ୄଦଆଥିୄର । ଄ନୁୄେଦ
୮୦ ଯ ଫକ୍ତଫୟ ଏହି଩ଯି:
"୮୦. ଄ନୁସୂଚିତ ୄେତ୍ର ଗ୍ୁଡିକୄର ଩ଦୄେ଩ ୄନ୍ୋ ଩ୋଆଁ ରୋଜୟ଩ୋଲଙ୍କୁ େମତୋ
ପ୍ରଦୋନ କରୋଯୋଆଛି ।ସମ୍ବିଧୋନ ଉ଩ୄର ୍ିଜୟୀ ୄହ୍ୋ ଏହୋର ଉୄଦଶୟ ନୁୄହଁ ।
ଯାଜୟ଩ା଱ଙ୍କ କ୍ଷଭତା ସଂସଦ ଏଫଂ ଯାଜୟଯ ଅଆନ ପ୍ରଣଣନ କ୍ଷଭତା ଩ାଖ୍ା଩ାଖି
ସଭାନ । ସମ୍ବିଧାନଯ ତୃ ତୀଣ ବାର୍ଯ ଫୟଫସ୍ଥା ଄ନୁମାଣୀ ସଂସଦ କିଭବା ଯାଜୟ ଦ୍ୱାଯା
ଅଆନ ପ୍ରଣଣନ କ୍ଷଭତା ପ୍ରୄଣାର୍ କଯାମାଆ଩ାଯିଫ । ଅମ ୍ିଚୋରୄର ରୋଜୟ଩ୋଲଙ୍କ
େମତୋ ସମ୍ବିଧୋନର ତ
ୃ ତୀୟ ଭୋଗ୍ ଄ନ୍ତଗ୍ଟତ ୄମୌଲିକ ଄ଧିକୋରକୁ ଉଲ୍ଲଂଘନ କରିନଥୋଏ ।
ସମ୍ବିଧୋନର ତ
ୃ ତୀୟ ଭୋଗ୍ ଏ୍ଂ ଄ନୟୋନୟ ୍ୟ୍ସ୍ଥୋର ୍ଶ୍ତ୍ତଟୀ ରହି ଏହୋର ପ୍ରୄୟୋଗ୍
କରୋଯି୍ । ୄମୄତୄଫୄ଱ ଩ଞ୍ଚଭ ଄ନୁସୂଚୀଯ ଄ନୁୄେଦ -୫ ଯାଜୟ଩ା଱ଙ୍କୁ କ୍ଷଭତା
ପ୍ରଦାନ କୄଯ, ୄସୄତୄଫୄ଱ ଏହା ଭନଭୁଖ୍ୀ କ୍ଷଭତା ପ୍ରଦାନ କଯିଫାକୁ ଉର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ନୁୄହଁ ।
ସମ୍ବିଧାନଯ ଉୄର୍ଦ୍ଦଶୟ କଦା଩ି ସାମ୍ବିଧାନିକ କତ୍ତଗ
ୃ ଩କ୍ଷଙ୍କୁ ୄକୌଣସି ଭନଭୁଖ୍ୀ କ୍ଷଭତା ପ୍ରଦାନ
କଯିଫା ନୁୄହଁ ।ସମ୍ବିଧାନଯ ଉୄର୍ଦ୍ଦଶୟକୁ ଧ୍ୟାନୄଯ ଯଖି ୄସର୍ୁଡିକୁ ମୁକ୍ତିସେତ ଢେୄଯ
ପ୍ରୄଣାର୍ କଯିଫାକୁ ୄହଫ ।ଏହି କ୍ଷଭତା ଄଩ଭାନଜନକ ନୁୄହଁ ଫଯଂ ସାମ୍ବିଧାନିକ ରକ୍ଷୟ
ଏଫଂ ଉୄର୍ଦ୍ଦଶୟକୁ ଅର୍କୁ ଫଢାଆଫାୄଯ ସହାଣକ ୄହଫ”।
(ର୍ୁଯ
୧୩. ୄତଣୁ, ଉ଩ସଂହାଯୄଯ;
ୄଦୱାନୀ ଅୄଫଦନ ସଂଖ୍ୟା ୨୨୦୨/୨୦୧୨ 12
(୧) ସଭଗ୍ର ଓଡିଶା ଯାଜୟ ଩ାଆଁ ପ୍ରମୁଜୟ ସଭସ୍ତ ୄକନ୍ଦ୍ରୀଣ ଓ ଯାଜୟ ଅଆନ ୄସ଩ମଗୟନ୍ତ ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର
଩ାଆଁ ରାର୍ୁ ୄହଫ, ୄମ ଩ମଗୟନ୍ତ ଩ଞ୍ଚଭ ଄ନୁସୂଚୀ ଖ୍ଣ୍ଡ ୫ ଯ ଉ଩ଖ୍ଣ୍ଡ (୧) ଄ନ୍ତର୍ଗତ କ୍ଷଭତା
ପ୍ରୄଣାର୍ୄଯ ଭାନୟଫଯ ଯାଜୟ଩ା଱ଙ୍କ ଦ୍ୱାଯା ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଄ଧିନିଣଭନକୁ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଗ କିଭବା ଅଂଶିକ ବାୄଫ, ଄ପ୍ରମୁଜୟ କଯି ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଄ଧିସୂଚନା ଜାଯି କଯାନମାଏ;
(୨) ଩ଞ୍ଚଭ ଄ନୁସୂଚୀ ଖ୍ଣ୍ଡ ୫ ଄ଧୀନୄଯ ଭାନୟଫଯ ଯାଜୟ଩ା଱ଙ୍କ କ୍ଷଭତା ୄକଫ଱ ଏହି ନିୄର୍ଦ୍ଦଗଶ ୄଦଫା
଩ମଗୟନ୍ତ ସୀଭିତ ୄମ ୄକୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଅଆନ ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର ଩ାଆଁ ରାର୍ୁ ୄହଫ ନାହିଁ କିଭବା ଏହା
଩ଞ୍ଚଭ ଄ନୁସୂଚୀ ଖ୍ଣ୍ଡ ୫ ଯ ଉ଩ଖ୍ଣ୍ଡ (୧) ଄ନ୍ତର୍ଗତ ଜାଯି ଄ଧିସୂଚନାୄଯ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସଂୄଶାଧନ ସହିତ
କିଭବା ଩ଞ୍ଚଭ ଄ନୁସୂଚୀ ଖ୍ଣ୍ଡ ୫ ଯ ଉ଩ଖ୍ଣ୍ଡ (୨) ଄ନୁମାଣୀ ନିଣଭ ପ୍ରଣଣନ କଯିଫା ସଭଣୄଯ ରାର୍ୁ
ୄହଫ;
(୩) ଩ଞ୍ଚଭ ଄ନୁସୂଚୀ ଖ୍ଣ୍ଡ ୫ ଄ଧୀନୄଯ ଭାନୟଫଯ ଯାଜୟ଩ା଱ଙ୍କ କ୍ଷଭତା ବାଯତୀଣ ସମ୍ବିଧାନଯ
ବାର୍-୩ ଄ନ୍ତର୍ଗତ ୄଭୌ଱ିକ ଄ଧିକାଯଯ ସ୍ଥାନ ୄନଆନଥାଏ; ଏଫଂ
(୪) ୄତଣୁ, ବାଯତୀଣ ସମ୍ବିଧାନଯ ଄ନୁୄେଦ ୧୯ (୧) ଯ ଉ଩-ଖ୍ଣ୍ଡ (ଙ) ଦ୍ୱାଯା ନାର୍ଯିକଭାନଙ୍କୁ
ପ୍ରଦାନ କଯାମାଆଥିଫା ୄଭୌ଱ିକ ଄ଧିକାଯକୁ ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର ସଭବନ୍ଧୄଯ ଭଧ୍ୟ ପ୍ରୄଣାର୍
କଯାମାଆ଩ାଯିଫ ।
୧୪. ବାଯତୀଣ ସମ୍ବିଧାନଯ ଄ନୁୄେଦ ୧୯ ଯ ଖ୍ଣ୍ଡ (୧) ଯ ଉ଩ଖ୍ଣ୍ଡ (ଙ) ଄ନୁମାଣୀ ପ୍ରୄତୟକ
ନାର୍ଯିକଙ୍କଯ ବାଯତଯ ୄମ ୄକୌଣସି ବାର୍ୄଯ ଯହିଫା ଏଫଂ ଫସଫାସ କଯିଫାଯ ଏକ ଄ଧିକାଯ ଯହିଛି।
ୄତୄଫ, ଅଆନ ତିଅଯି କଯି, ଄ନୁୄେଦ ୧୯ଯ ଖ୍ଣ୍ଡ (୫) ୄଯ ପ୍ରଦତ୍ତ ସତ୍ତଗୄଯ ଅଆନ ତିଅଯି କଯି ଉକ୍ତ
ୄଭୌ଱ିକ ଄ଧିକାଯ ଉ଩ୄଯ ମୁକ୍ତିମୁକ୍ତ କଟକଣା ରର୍ାମାଆ଩ାଯିଫ । ୄତଣୁ, ଅୄଭ
଄ଣଅଦିଫାସୀଭାନଙ୍କଯ ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ରୄଯ ଫସଫାସ କଯିଫାଯ ୄକୌଣସି ଄ଧିକାଯ ନଥିଫା ତକଗକୁ
ପ୍ରତୟାଖ୍ୟାନ କଯ
ୁ ଛୁ ।
ୄଦୱାନୀ ଅୄଫଦନ ସଂଖ୍ୟା ୨୨୦୨/୨୦୧୨ 13
୧୫. ଩ଞ୍ଚଭ ଄ନୁସୂଚୀ ସଂସଦ ଦ୍ୱାଯା ପ୍ରଣୀତ ଏକ ଅଆନ କହିଫା ତକଗ ବ
ୁ ର ଧାଯଣା ଄ୄଟ । ଏ଩ଯିକି
଩ଞ୍ଚଭ ଄ନୁସୂଚୀ ଏକ ଅଆନ ୄଫାରି ଗ୍ରହଣ କୄର ଭଧ୍ୟ ଏହା ବାଯତୀଣ ସମ୍ବିଧାନଯ ଄ନୁୄେଦ ୧୯(୧)
଄ନ୍ତର୍ଗତ ୄଭୌ଱ିକ ଄ଧିକାଯଯ ପ୍ରୄଣାର୍ ଉ଩ୄଯ ୄକୌଣସି ପ୍ରତିଫନ୍ଧକ ରର୍ାଆ ନଥାଏ ।
୧୬. ଏୄଫ ଅୄଭ ଦ୍ୱିତୀଣ ପ୍ରଶନଯ ଉତ୍ତଯ ୄଦଫାକୁ ଚାହଁୁଛୁ ୄମ ଜୄଣ ଄ଣଅଦିଫାସୀଙ୍କଯ ଄ନୁସୂଚିତ
ୄକ୍ଷତ୍ରୄଯ ୄବାଟ୍ ୄଦଫାଯ ଄ଧିକାଯ ଯହିଛି କି ନାହିଁ ।ୄବାଟ ୄଦଫାଯ ଄ଧିକାଯ ୄମୄତଦୂଯ ସମ୍ପୃକ୍ତ , ୧୯୫୦ ଄ଧିନିଣଭ ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର ଉ଩ୄଯ ପ୍ରମୁଜୟ ଏଫଂ ୄସଥି଩ାଆଁ ଅୄଫଦନକାଯୀ ଏହି ମୁକ୍ତି
ଉ଩ସ୍ଥା଩ନ କଯି଩ାଯିୄଫ ନାହିଁ ୄମ ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ରଯ ନିଫଗାଚନଭଣ୍ଡ଱ୀୄଯ ୄକଫ଱ ତପସିରବ
ୁ କ୍ତ
ଜନଜାତି ଫର୍ଗଯ ଫୟକ୍ତି ହିଁ ୄବାଟ ୄଦଆ଩ାଯିୄଫ । ୄବାଟ ୄଦଫାଯ ଄ଧିକାଯ ଄ଧିନିଣଭ, ୧୯୫୦ ଯ
ତୃ ତୀଣ ବାର୍ ଦ୍ୱାଯା ଩ଯିଚା଱ିତ ୄହଫ । ପ୍ରୄତୟକ ୄମାର୍ୟ ୄବାଟଯ ୄସ ସାଧାଯଣତଃ ୄମଉଁ
ନିଫଗାଚନଭଣ୍ଡ଱ୀୄଯ ଯହୁଛନ୍ତି ୄସଠାୄଯ ୄବାଟଯ ତାରିକାୄଯ ଩ଞ୍ଜିକୃତ ୄହଫା ଩ାଆଁ ହକଦାଯ ।ୄତଣୁ
ୄବାଟ ୄଦଫା ରାର୍ି ୄମାର୍ୟ ୄମୄକୌଣସି ଫୟକ୍ତି ମିଏକି ସାଧାଯଣତଃ ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ରୄଯ ଯହୁଛନ୍ତି, ମଦିଓ ୄସ ଄ଣଅଦିଫାସୀ ୄହାଆଥାନ୍ତି, ତାଙ୍କଯ ୄବାଟଯ ୄହଫାଯ ଄ଧିକାଯ ଯହିଛି ।
୧୭. ଏକ ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ରଯ ସଭସ୍ତ ୄରାକସବା ଏଫଂ ଯାଜୟ ଫିଧାନସବା ନିଫଗାଚନ ଭଣ୍ଡ଱ୀ ଩ାଆଁ
ସଂଯକ୍ଷଣ ପ୍ରଦାନ କଯିଫା ସଭବନ୍ଧୄଯ ଅୄଫଦନକାଯୀ ଏହି ମୁକ୍ତି ଉ଩ସ୍ଥା଩ନ କଯି଩ାଯିୄଫ ନାହିଁ ୄମ ଏକ
଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ରଯ ସଭସ୍ତ ନିଫଗାଚନ ଭଣ୍ଡ଱ୀ ଄ନୁସୂଚିତ ଜନଜାତିଙ୍କ ଩ାଆଁ ସଂଯକ୍ଷିତ ୄହଫା ଉଚିତ ।
ବାଯତୀଣ ସମ୍ବିଧାନଯ ଧାଯା ୩୩୦ ଏଫଂ ୩୩୨ ଄ନୁମାଣୀ ସଂଯକ୍ଷଣ ୄହଫା ଅଫଶୟକ । ଏହି ଫୟଫସ୍ଥା
ର୍ୁଡିକ ଏହା ପ୍ରଦାନ କୄଯନାହିଁ ୄମ ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ରଯ ସଭସ୍ତ ନିଫଗାଚନ ଭଣ୍ଡ଱ୀ ଄ନୁସୂଚିତ ଜନଜାତିଙ୍କ
଩ାଆଁ ସଂଯକ୍ଷିତ ଯହିଫ । ଄ଧିକନ୍ତୁ, ୨୦୦୨ ଄ଧିନିଣଭ ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର ଩ାଆଁ ପ୍ରମୁଜୟ । ୄତଣୁ, ଄ନୁସୂଚିତ ଜନଜାତିଙ୍କ ଩ାଆଁ ସଂଯକ୍ଷଣ ସଂକ୍ରାନ୍ତୄଯ ଩ଯଭ ଅୄଦଶ ଜାଯି କଯିଫା ରାର୍ି କଯାମାଆଥିଫା
ଅୄଫଦନକୁ ଭଧ୍ୟ ଖ୍ାଯଜ କଯାମିଫା ଉଚିତ ।
ୄଦୱାନୀ ଅୄଫଦନ ସଂଖ୍ୟା ୨୨୦୨/୨୦୧୨ 14
୧୮. ବ
ୂ ଭି ଄ଧିଗ୍ରହଣ ଄ଧିନିଣଭ, ୧୮୯୪ ଜାମ୍ମୁ ଓ କାଶମୀଯ ଯାଜୟ ଫୟତୀତ ସଭଗ୍ର ବାଯତ ଩ାଆଁ
ରାର୍ୁ କଯାମାଆଥିରା । ଩ଞ୍ଚଭ ଄ନୁସୂଚୀଯ ଖ୍ଣ୍ଡ ୫ ଯ ଉ଩-ଖ୍ଣ୍ଡ (୧) ଄ନ୍ତର୍ଗତ ଭାନୟଫଯ ଯାଜୟ଩ା଱ଙ୍କ
କ୍ଷଭତା ପ୍ରୄଣାର୍ଯ ଄ନୁ଩ସ୍ଥିତିୄଯ ଉକ୍ତ ଅଆନ ଄ନୁସୂଚିତ ୄକ୍ଷତ୍ର ଩ାଆଁ ରାର୍ୁ ୄହାଆଥିରା ।
୧୯. ୄତଣୁ, ଅମ୍ଭଯ ଏହି ଭତ ୄମ ଅୄଫଦନୄଯ ୄକୌଣସି ୄମାର୍ୟତା ନାହିଁ, ଏଫଂ ଅୄଫଦନକାଯୀଙ୍କ
ଦ୍ୱାଯା ଦାଖ୍ର କଯାମାଆଥିଫା ଯିଟ୍ ଅୄଫଦନକୁ ଉଚ୍ଚ ନୟାଣା଱ଣ ଉ଩ମୁକ୍ତ ବାୄଫ ଖ୍ାଯଜ କଯିଥିୄର ।
ଅୄଫଦନକାଯୀ ଅଦିଫାସୀଙ୍କ କରୟାଣ ଩ାଆଁ କାମଗୟ କଯ
ୁ ଛନ୍ତି ୄଫାରି କଯିଥିଫା ଦାଫିକୁ ଦୃଷ୍ଟିୄଯ ଯଖି
ଅୄଭ ଅୄଫଦନକାଯୀଙ୍କ ଉ଩ୄଯ ଫୟଣ ୄଫାଝ ରଦିଫାଯ
ୁ ଫିଯତ ଯହୁଛୁ ।
୨୦. ୄତଣୁ, ଖ୍ଚ୍ଚଗ ଫାଫଦୄଯ ୄକୌଣସି ଅୄଦଶ ନଥାଆ ଅୄଫଦନକୁ ଖ୍ାଯଜ କଯାର୍ରା ।
.. .. .. .. ଫିଚାଯ଩ତି
(଄ବଣ ଏସ. ଓକା)
. .. .. .. ଫିଚାଯ଩ତି
(ଯାୄଜଶ ଫିନ୍ଦର)
ନୂଅଦିଲ୍ଲୀ
୧୦ ୄଭ, ୨୦୨୩
଄ସ୍ୱୀକୋର ଩ତ୍ର
"ଉ଩ବାଷାୄଯ ଄ନୁଫାଦିତ ଯାଣ ୄକଫ଱ ଭକର୍ଦ୍ଦଭାୄଯ ଩କ୍ଷବ
ୁ କ୍ତ ଫୟକ୍ତିଙ୍କଯ ସୀଭିତ
ଫୟଫହାଯ ଏଫଂ ତାଙ୍କ ଅଞ୍ଚ଱ିକ ବାଷାୄଯ ୄଫାଧର୍ଭୟ ୄହଫା ନିଭୄନ୍ତ ଉର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଏଫଂ ଄ନୟ ୄକୌଣସି
ଉୄର୍ଦ୍ଦଶୟ ନିଭୄନ୍ତ ଏହା ଫୟଫହାଯ କଯାମାଆନ଩ାୄଯ | ସଭସ୍ତ ଫୟାଫହାଯିକ ଏଫଂ ସଯକାଯୀ
ଉୄର୍ଦ୍ଦଶୟ ନିଭୄନ୍ତ ଯାଣଯ ଆଂଯାଜୀ ସଂସ୍କଯଣଟି ପ୍ରାଭାଣିକ ଫିୄଫଚିତ ୄହଫ ଏଫଂ ସଭସ୍ତ
କାମଗୟାନବଣନ ଏଫଂ ନିଷ୍ପାଦନ ନିଭୄନ୍ତ ଏହା ଉ଩ମୁକ୍ତ ଫିୄଫଚିତ ୄହଫ |"
Translated by:
Subodh Rout, Translator, High Court of Orissa
JUDGMENT